Spring naar inhoud


Wekelijks ‘Moderne manieren’ in uw inbox ontvangen? Abonneer u nu op de Nieuwsbrief.

De adviesrubriek ‘Moderne manieren’ gaat over etiquette en verschijnt iedere zaterdag in het dagblad Trouw (bijlage ‘tijd’), maar ook direct op Internet: zie Beatrijs in Trouw. Lees daar haar nieuwste bijdrage. Daarna komen alle problemen op deze website terecht.

Hebt u zelf een vraag over (in)correct gedrag van uzelf of anderen, dan kunt u die insturen via beste@beatrijs.com. U krijgt vrijwel altijd persoonlijk antwoord, en uw vraag kan gebruikt worden voor anonieme publicatie in het dagblad Trouw en op deze website, tenzij u er expliciet bezwaar tegen maakt.

Ook te volgen op Twitter: @BeatrijsRitsema

Artikelen in Etiquette.


Een radicale opvoeding

Beste Beatrijs,

Mijn zoon en schoondochter zijn zeer streng in de opvoeding van hun dochter: vegetarisch, geen snoep, geen beeldschermen. Als ze hier komen heb ik groente en fruit in overvloed en pas ik mij zoveel mogelijk aan. Mijn zoon en kleindochter zijn hier een weekend geweest. Mijn zoon slaapt dan uit en Sterre (6 jaar) en ik doen ons ding beneden. Een van die dingen was een pannenkoek bakken. Sterre vroeg of er een lepeltje honing op mocht. Dat heb ik haar laten doen. Mijn zoon kwam net naar beneden en gaf mij een standje, toen hij haar betrapte met de honing. Later op de dag gingen we er met ons drieën op uit. Leuk gehad. Wij naar huis. Zoon gaat nog even fietsen, ik ga koken. Sterre vraagt of ze een filmpje mag kijken. Dat mag van mij. Zoon terug. Zegt: ‘Heb je weer de makkelijke weg genomen?’ Ik zeg niets, maar ik voel me naar. Zo gaat het vaker. Mijn zoon zegt dat zij er mee zitten als ik me niet houd aan de regels voor Sterre. Ik zei dat Sterre ook bij andere mensen met andere regels over de vloer komt. Ik houd van mijn zoon, maar die voortdurende steken zitten mij zo dwars.

Streng in de leer

Beste Streng in de leer,

Het past een zoon niet om zijn moeder te kapittelen over futiliteiten. En nog wel in het bijzijn van zijn dochter! Kennelijk ziet uw zoon alles wat met zoetigheid te maken heeft als het voorportaal van de hel, waarvandaan zijn dochter moet worden weggesleept. Een kind dat een half uurtje naar een beeldscherm kijkt, terwijl de verantwoordelijke volwassene bezig is met eten koken, wordt niet op een schandelijke manier verwaarloosd of gecorrumpeerd.

Het is trouwens opvallend dat uw zoon de vrijheid neemt om tijdens het weekend leuke dingen voor zichzelf te doen (uitslapen, fietsen), zodat het besteden van tijd en aandacht aan uw kleinkind op u neerkomt, terwijl u dat van hem niet op uw manier mag doen. Het lijken aanvaringen van niks, maar de militante manier waarop uw zoon zijn ongenoegen kenbaar maakt is pijnlijk en vernederend voor u. Doorgaans houden ouders, ook al zijn ze van de radicale richting, voor de grootouders wat ruimere marges aan, zolang de grootouders in grote lijnen de door de ouders uitgevaardigde regels volgen. Nee, grootouders moeten de kleinkinderen niet volstoppen met snoep, maar van een incidenteel lepeltje honing zal een kind geen schade ondervinden. Een totaalverbod op beeldschermen isoleert kinderen van de rest van de wereld. Gematigdheid valt altijd te verkiezen boven extremisme.

Het lijkt onbegonnen werk om dit conflict met uw zoon inhoudelijk te bespreken, omdat hij zich zo bovenmeesterachtig opstelt en het niet kan verdragen dat zijn eigen moeder ietsje andere accenten legt. Tegen hem ingaan is gevaarlijk: straks bestempelen hij en zijn vrouw u nog als ‘slechte invloed’ en ziet u uw kleinkind niet meer. U kunt weinig anders doen dan zwijgen en slikken. En hopen dat uw zoon de teugels wat meer laat vieren, wanneer uw kleindochter opgroeit.

Artikelen in Grootouders en kleinkinderen, Kinderopvoeding, Ouders en volwassen kinderen.

Gelabeld met , .


Te veel attenties

Beste Beatrijs,

Recent hebben wij nieuwe kennissen opgedaan, toen onze kinderen bevriend raakten op school. We nodigen elkaar over en weer uit voor koffie, lunch of een glaasje. De aanleiding is altijd dat de kinderen samen kunnen spelen. Onze nieuwe vrienden zijn vele malen attenter dan wij en komen op deze informele afspraken steeds met bloemen of cadeautjes aanzetten. Andersom denken we daar nooit aan en we vinden het ook niet nodig om steeds attenties te krijgen. We voelen ons ongemakkelijk hieronder. Graag zouden wij hun willen vragen of ze ons geen cadeaus meer willen geven voor een koffieafspraak. Hoe kunnen we dit aanpakken?

Onnodige cadeautjes

Beste Onnodige cadeautjes,

U hebt gelijk: bij dit soort frequent en informeel contact tussen twee gezinnen hoeven er geen attenties aan te pas te komen. Die maken de gelegenheid zwaarwichtiger dan die in werkelijkheid is. Zeg de volgende keer tegen uw vrienden: ‘Kom straks (morgen/ dit weekend) koffie drinken of lunch met ons mee. Maar je hoeft niets mee te brengen aan bloemen of cadeaus, hoor! Het is gewoon een niets-bijzonders-afspraak.’ U geeft al het goede voorbeeld door zelf niets mee te brengen. Ga daar mee door en dan zullen ze u wel navolgen.

Artikelen in Cadeaus, Vrienden en kennissen.

Gelabeld met .


Ze wassen hun handen niet!

Beste Beatrijs,

Het gebeurt me regelmatig dat ik op mijn werk of in een restaurant bij een urinoir sta, terwijl een andere man in een afgesloten wc-hokje zijn behoefte doet. Vervolgens hoor ik hem eruit komen en merk ik al snel op dat deze persoon niet van plan is zijn handen te wassen. Soms ziet deze persoon mij en gaat hij alsnog naar de wasbak, maar vaak vertrekt hij zonder zijn handen te wassen. In het algemeen, maar zeker in coronatijd, hecht ik er waarde aan dat mensen hun handen wassen na wc-bezoek. Mag ik deze personen erop aanspreken, terwijl ik nog sta te plassen? Mag ik zo iemand erop aanspreken als ik weet wie het is en hem later op de gang tegenkom?

Plassen zonder wassen

Beste Plassen zonder wassen,

Natuurlijk mag u mensen aanspreken op het niet-wassen van handen na wc-bezoek. De vraag is eerder of u hier ook toe bereid bent. Het is niet echt een pleziertje om op te treden als onbezoldigd politieagent die mensen op hun vingers tikt. U krijgt onmiddellijk: ‘Waar bemoei je je mee?’ om uw oren. Als u daar niet tegenop ziet omdat hygiëne u boven alles gaat, kunt u gerust mensen corrigeren.

Artikelen in Corona, Horeca, Traditionele etiquette.

Gelabeld met .


Een hekel aan de man van mijn vriendin

Beste Beatrijs,

Mijn beste vriendin is onlangs getrouwd met een man die ik niet kan uitstaan. Telkens als ik hem zie, moet hij een vervelende opmerking maken over iets wat bij mijn principes, persoonlijkheid of keuzes hoort. Ik reageer er dan niet op, maar eigenlijk wil ik weg, zodra hij in mijn buurt komt. Mijn eigen man vindt hem ook vreselijk. Laatst had mijn vriendin ons uitgenodigd om te komen barbecueën bij hen. Dat hebben we gedaan, maar we willen hen absoluut niet bij ons thuis vragen. Ik ben bang dat ik op een gegeven moment ontplof en echt ruzie met hem krijg en dat dit de relatie met mijn beste vriendin onder druk zal zetten. Ik heb minder zin om bij mijn beste vriendin langs te gaan, omdat hij daar ook zit.

Wat moet ik doen? Kan ik mijn irritatie kenbaar maken aan mijn vriendin? Moet ik het maar gewoon slikken en proberen het contact met haar man zo veel mogelijk te vermijden? Ben ik zelfs verplicht om hen als koppel terug uit te nodigen?

Ik kan die man niet uitstaan!

Beste Ik kan die man niet uitstaan,

Nee, u bent niet verplicht dit stel uit te nodigen voor een tegenbezoek. U vindt de man van uw vriendin niet prettig in de omgang, dus u hoeft geen beste vrienden met hem te worden, en u hoeft ook niet als stel een viertallenvriendschap met elkaar op te bouwen met etentjes over en weer.

Wat u wel altijd moet doen is, als er feestje of uitgebreidere borrel is bij u thuis, uw vriendin plus man uitnodigen. Als u eens zoiets organiseert (een verjaardagsfeestje of zo), kan de uitnodiging aan uw vriendin met haar man gelden als tegenbezoek voor hun eerdere barbecue.

Verder raad ik u aan om de vriendschap te beperken tot contact met uw beste vriendin. Dus zonder haar man en voor de symmetrie ook zonder uw man. U spreekt af en toe af om samen iets buiten de deur te doen. U kunt beter niet ongevraagd kritiek uitoefenen tegen uw vriendin over haar man. Dat is zinloos, want ze is met hem getrouwd en ze kan er toch niets aan verhelpen. Als ze zelf vraagt naar uw gevoel over haar man, kunt u zeggen dat hij en u elkaar niet goed liggen. Houd het algemeen en bespaar haar de details. Als ze een gezellig avondje met z’n vieren voorstelt, zegt u dat u het leuker vindt om haar alleen te spreken, omdat u niet zo dol bent op viertallen-avondjes. Het zal haar niet ontgaan dat u niet erg gecharmeerd bent van haar man, maar het uitspellen van uw antipathie is slecht voor uw vriendschap, dus vermijd dat.

Artikelen in Visite, Vrienden en kennissen.

Gelabeld met , .


Partner al dan niet welkom

Beste Beatrijs,

Mijn neef (zoon van mijn zus) gaat trouwen. Nu staan op de envelop de namen van mijn man en mij en onze twee volwassen kinderen, van wie de oudste niet meer thuis woont. De jongste heeft al bijna drie jaar een relatie. Mijn neef heeft deze persoon één keer ontmoet. Moet ik nu concluderen dat de vriend van mijn thuiswonende dochter niet is uitgenodigd? Kan ik hierover contact opnemen met mijn neef? Twee jaar geleden ontving ik een digitale vooraankondiging van hun huwelijk. Door corona is dit al twee keer uitgesteld. Ik ging er eigenlijk vanuit dat alleen mijn man en ik uitgenodigd zouden worden. Wel heel leuk dat onze kinderen (nog nooit een bruiloft meegemaakt) óók uitgenodigd zijn. Alleen ben ik bang dat er tweespalt ontstaat, nu de vriend van mijn jongste niet uitgenodigd is.

Neef gaat trouwen

Beste Neef gaat trouwen,

Bel uw zus, de moeder van de bruidegom, op en vraag of de vriend van uw jongste ook mag komen. In het algemeen mogen genodigden hun partner meebrengen naar een bruiloft, maar het kan zijn dat het bruidspaar een maximum hanteert voor het aantal gasten vanwege corona of om financiële redenen. Vraag aan de moeder van uw neef hoe het zit, en als blijkt dat de vriend van uw dochter inderdaad niet is uitgenodigd, word daar dan niet boos over. Het is al bijzonder dat nichten en neven van het bruidspaar welkom zijn – op veel bruiloften komen die helemaal niet in aanmerking voor een uitnodiging. Als het om veel nichten en neven gaat, loopt het aantal bruiloftsgasten te sterk op, als al hun partners ook mee komen.

Artikelen in Bruiloft.

Gelabeld met .


Coronaposters in de feestzaal

Beste Beatrijs,

Volgende maand gaan mijn vriendin en ik trouwen. Tijdens onze voorbereidingen hebben we een keer een drankje genuttigd op onze toekomstige feestlocatie. Het viel ons toen op dat er veel posters hangen met teksten over alternatieve oplossingen voor de corona-epidemie, zoals bijvoorbeeld voldoende water drinken, vitamine D slikken en veel knuffelen. We vinden dat we andersdenkenden moeten respecteren, maar we zijn bang dat de naïeve kijk op corona die dit bedrijf actief uitdraagt negatief uitstraalt op ons als bruidspaar. We vinden het lastig om dit gevoelige onderwerp aan te snijden bij de uitbater, want het zou kort voor de bruiloft tot een conflict kunnen leiden. Kunnen we van de locatie vragen om hun mening over corona niet zichtbaar te laten zijn tijdens ons feest of moeten we dit maar laten zitten?

Bedenkelijke posters

Beste Bedenkelijke posters,

Dit is behoorlijk ongepast. Een feestlocatie is een feestlocatie en heeft niet als taak om ideologisch gekleurde (in dit geval zelfs overheidsbeleid ondermijnende) propaganda aan de muur te hangen. Ga praten met de eigenaar en vraag vriendelijk of de posters verwijderd kunnen worden voor uw feest, omdat u geen zin hebt in coronadiscussies op uw bruiloft. Als de eigenaar hier niet toe bereid is, raad ik u aan om de afspraak af te zeggen en op zoek te gaan naar een neutrale feestlocatie. U betaalt, dus de feestomgeving moet naar uw smaak zijn.

Artikelen in Bruiloft, Corona.

Gelabeld met .


Namen vergeten

Beste Beatrijs,

Je ontmoet iemand voor de eerste keer (denk je). Maar wat te zeggen als die persoon zich jou wel van een eerdere ontmoeting herinnert, terwijl jij vergeefs je geheugen afstruint? Zeker met het klimmen der jaren doet deze situatie zich met enige regelmaat voor. Is een leugentje om bestwil (‘Ik ben echt een verschrikkelijk vergeetbeest’) of vaag veinzen en tastenderwijs meepraten (‘Oh ja, dat was toen ontzettend gezellig’) aanvaardbaar als uitweg, of zijn er elegantere oplossingen?

Met wie heb ik de eer?

Beste Met wie heb ik de eer,

Deze situatie op feestjes en recepties zal veel mensen (niet alleen ouderen) bekend voorkomen. Wat u kunt doen in zo’n geval is zeggen: ‘Je gezicht komt me bekend voor, maar ik ben slecht in namen. Help me even, hoe heet je ook alweer?’ Meestal komt met het noemen van de naam de rest ook wel weer boven drijven. Als u iemand wel vaag herkent, maar niet meer weet wie het is (en dat niet wil laten blijken), kunt u ook een algemene vraag stellen als ‘Waar ben jij tegenwoordig mee bezig?’ In de loop van het antwoord kunt u betreffende persoon meestal wel plaatsen. Als de naam u nog steeds niet te binnen schiet, kunt u altijd zeggen: ‘Sorry, ik ben je naam kwijt. Wat is je naam ook alweer?’

Als iemand u wel herkent, maar u hem of haar niet, kunt u ook vragen: ‘Waar hebben wij elkaar eerder gezien?’ Als de persoon die context schetst, komt de naam vaak ook wel weer boven water. Vragen naar iemands naam met een verontschuldiging dat u ‘slecht in namen’ bent is een prima strategie, behalve als dit in de loop der jaren met dezelfde persoon voor de derde of vierde keer gebeurt. Dan vinden mensen het beledigend. Vreest u dat dit scenario opdoemt, kunt u een laatste truc in stelling brengen. U roept een andere aanwezige wiens naam u kent erbij en zegt tegen de vooralsnog naamloze gespreksgenoot: ‘Ik wil je even voorstellen aan mijn goede vriend Rob Stienstra. Rob, dit is (mompel, mompel).’ Intussen schudden de twee elkaar de hand en zal de onbekende argeloos zijn naam onthullen.

Artikelen in Aanspreken en begroeten.

Gelabeld met , .


Te veel van het goede

Beste Beatrijs,

Wanneer een collega zwanger is, wordt dit nieuws enthousiast ontvangen binnen mijn team op het werk. Bij het ingaan van het zwangerschapsverlof wordt er geld ingezameld voor een mooi cadeau (of meerdere kleine cadeautjes). De waarde ligt tussen de 60 en 100 euro. Wanneer de baby geboren is, wordt er opnieuw geld ingezameld voor een cadeau. Dat bedrag varieert van 50 tot 65 euro, schat ik, verdeeld over acht à tien mensen. Bij een collega die binnen een jaar zowel een huwelijk als een geboorte had liep dat uit op drie keer inzamelen voor cadeaus. Dit wordt geïnitieerd door een collega die vindt dat dat zo hoort en heel enthousiast is als iemand een kindje krijgt. Het is niet dat ik het niet kan betalen, maar ik vind het wel erg veel van het goede. Aan een langdurig zieke collega wordt deze aandacht niet besteed en dat zit me ook niet lekker. Ik kan best nee zeggen tegen iets waar ik niet achter sta, maar vraag me wel af wat gebruikelijk is.

Te veel cadeaus

Beste Te veel cadeaus,

Twee cadeaus (een bij het verlof, een bij de geboorte) is ongebruikelijk. Opgeteld lopen die giften op tot 100 à 150 euro. Dat is echt overdreven. Eén gezamenlijk cadeau namens de collega’s is voldoende en dan lijkt me een cadeau bij de geboorte (hetzij een mooi boeket bloemen, hetzij iets voor de baby) een beter gebaar dan een cadeau bij het ingaan van het zwangerschapsverlof. Tenslotte is de geboorte van een baby van zwaarwegende betekenis, iets wat je niet kunt zeggen van het ingaan van een zwangerschapsverlof. Dus ik raad u aan om te proberen een eind te maken aan de traditie van dubbele cadeaus rondom een geboorte. Het is simpelweg niet nodig om collega’s op dubbele kosten te jagen. Er zullen vast collega’s zijn die het met u eens zijn en geen zin hebben om zo vaak over de brug te komen.

Als een collega langdurig ziek is, is het zeker gepast om een bloemetje en een gemeenschappelijke kaart te sturen. Ook dit hoeft geen duur cadeau te zijn.

Artikelen in Cadeaus, Collega's, Zwangerschap en baby's.

Gelabeld met .


Wie mag de fijne stoel?

Beste Beatrijs,

Laatst was ik (vrouw van 82 jaar) weer eens bij mijn dochter en haar gezin op bezoek. Toen ik de zitkamer binnenkwam – mijn dochter was even in de keuken – overkwam het me weer. Mijn schoonzoon posteerde zich voor ‘zijn’ stoel en zei: ‘Jij mag op de bank’. Ik slikte even, heb niets gezegd en ben toen op een eetkamerstoel gaan zitten. Ik heb vrij veel last van mijn rug, dus een diepe bank is funest. ‘Zijn’ stoel daarentegen zit heerlijk voor mij en dat weet hij! U denkt misschien dat hij een hekel aan me heeft, maar dat is niet zo. Hij is verder allerhartelijkst. Wat vindt u van zijn gedrag en wat moet ik hiermee?

Gereserveerde stoel

Beste Gereserveerde stoel,

Uw schoonzoon gedraagt zich uitermate onhoffelijk. Uit zijn eigen stoel mag hij zijn kinderen wegjagen, maar gezien uw leeftijd zou hij zijn vaste zitplaats onmiddellijk aan u moeten afstaan, wanneer u op bezoek komt. Een kwestie van voorkomendheid. Het is algemeen bekend dat oudere mensen moeite hebben met lage zitplaatsen, omdat ze daar slecht uit kunnen opstaan. Als u de volgende keer bij uw dochter en schoonzoon langs gaat, vraag dan expliciet om de stoel, waar u zich comfortabel in voelt. Zeg tegen uw schoonzoon (liefst waar uw dochter bij is): ‘Zeg, ik weet dat het jouw stoel is, maar mag ik er alsjeblieft zitten, want de andere zitplaatsen zijn te laag voor mij.’ Hopelijk schiet uw dochter u te hulp, als uw schoonzoon zich weigerachtig betoont.

Artikelen in Schoonfamilie, Visite.

Gelabeld met .