Spring naar inhoud


Wekelijks ‘Moderne manieren’ in uw inbox ontvangen? Abonneer u nu op de Nieuwsbrief!

De adviesrubriek ‘Moderne manieren’ gaat over etiquette en verschijnt iedere zaterdag in het dagblad Trouw (bijlage ‘tijd’), maar ook direct op Internet: zie Beatrijs in Trouw. Lees daar haar nieuwste bijdrage. Daarna komen alle problemen op deze website terecht.

Hebt u zelf een vraag over (in)correct gedrag van uzelf of anderen, dan kunt u die insturen via beste@beatrijs.com. U krijgt vrijwel altijd persoonlijk antwoord, en uw vraag kan gebruikt worden voor anonieme publicatie in het dagblad Trouw en op deze website, tenzij u er expliciet bezwaar tegen maakt.

Ook te volgen op Twitter! @BeatrijsRitsema

Artikelen in Etiquette.


Een rok moeten dragen

Beste Beatrijs,

Mijn ouders zijn zeer streng gereformeerd en vrouwen horen volgens hen een rok te dragen. Zolang ik thuis woonde heb ik mij aan deze regel geconformeerd. Nu ben ik al enige tijd getrouwd, we leiden ons eigen leven, ik draag wat ik wil, vaak een broek, soms een rok, en onze dochters van vijf en zeven ook. Maar mijn ouders eisen, wanneer we bij hen op bezoek komen, dat ik en onze dochters een rok aan hebben. Dit stuit mij tegen de borst – bij mijn ouders moet ik toch kunnen dragen wat ik wil? Of moet ik mij aanpassen aan hun eisen?

Strenge kledingeisen

Beste Strenge kledingeisen,

U bent een volwassen vrouw, u hebt een gezin met kleine kinderen, het gaat te ver dat uw ouders u en uw kinderen kledingvoorschriften opleggen. Buiten het zicht van uw ouders draagt u broeken en uw dochters ook. Zodra uw ouders de deur uitgaan, zien ze vrouwen die broeken dragen op straat, in winkels, in het openbaar vervoer, in wachtkamers.

Ik begrijp wel dat het dragen van rokken voor uw ouders belangrijk is binnen hun overtuiging en dat het hun pijn doet, als hun dochter door het dragen van een broek laat zien dat ze – althans op dit punt – afstand heeft genomen van het geloof waarin ze is opgevoed. Het is in zekere zin ook makkelijk voor u om u – verstand op nul – maar te conformeren aan wat ze van u verwachten. Dan bent u van het gezeur af. Het vereist moed om tegen uw ouders in te gaan. Ik raad u aan om er toch eens een gesprekje aan te wijden. Dat kan met uw ouders samen of met een van hen apart (degene met wie u het makkelijkste kan praten). Biecht op dat u, sinds u het huis uit bent allang broeken draagt en vraag toestemming om dat ook in hun gezichtsveld te doen, omdat u het verwrongen vindt om zich tegenover hen anders uit te monsteren dan zoals u het in het dagelijkse leven gewend bent.

Stel hun de gewetensvraag of zij het contact zullen verbreken, als ze u en uw dochters in een broek zien. Zo ja, dan kunt u zich beter aanpassen, voordat u bij hen langs gaat, want die prijs is te hoog. Zo nee, dan hebt u uw vrijheid binnen. Dan zullen uw ouders het nog steeds vervelend vinden, maar op den duur wennen ze er wel aan.

Artikelen in Ouders en volwassen kinderen.

Gelabeld met , .


Praten over ziektes

Beste Beatrijs,

Op verjaardagen, vooral die van ouderen, hoor ik steeds vaker verhalen over operaties, ziektes, ziekenhuizen en dokters, soms met details die ik écht niet wil horen. Er lijkt op dit gebied weinig terughoudendheid meer te bestaan. Wat te doen? Indammen lijkt te getuigen van weinig medeleven. Weglopen van de borreltafel lijkt onbeleefd. Hoe denkt u hierover?

Te veel ziekteverhalen

Beste Te veel ziekteverhalen,

Ouderen die praten over hun ziektes en kwaaltjes is een even bekend als onvermijdelijk fenomeen. Dit is altijd zo geweest. Misschien komt het tegenwoordig nog meer voor dan vroeger, omdat ziektes niet meer gezien worden als beschamend, maar als iets waar je open over moet zijn. Ouderen hébben nu eenmaal in toenemende mate last van ziektes. Fysiek ongemak kleurt hun leven, dus praten ze erover.

Dat neemt niet weg dat het vervelend is als conversaties volledig gedomineerd worden door klaagverhalen over de kwalen van aanwezigen. Een mogelijke remedie hiertegen is om het onderwerp zowel ruimte te geven als in te perken. Met elkaar bevriende ouderen spreken wel eens af om bij sociale gelegenheden een omschreven tijdsperiode te reserveren voor ieders ziektes en kwaaltjes en als de keukenwekker gaat, het ergens anders over te hebben. Op die manier kan iedereen stoom afblazen en klagen over de neergang van het leven en kunnen er vervolgens andere, luchtiger onderwerpen aan de orde komen.

Artikelen in Ziekte.

Gelabeld met , .


Onveilig in de groep

Beste Beatrijs,

Ik zit in een groepje met gelijkgestemde kindervrije vrouwen die af en toe bij elkaar komen. Er is een vrouw bij die iedere keer wel een bewust gemene opmerking in mijn richting maakt. Bijvoorbeeld door te stellen dat ik een ‘controlefreak’ zou zijn als ik de rekening nakijk in het restaurant om te zorgen dat iedereen zijn deel betaalt en er ook een fooitje bij zit voor de bediening. (Iemand moet dat doen toch?) Ze richt haar giftige pijlen iedere keer op mij. Ik heb door haar agressieve, lompe houding geen zin meer in de bijeenkomsten. Ik wil dit graag kenbaar maken via de gezamenlijke whatsapp en er verder geen discussie aan wijden. Voor mij is de groep onveilig geworden door deze dame. Hoe kan ik dit netjes aankondigen?

Weggepest

Beste Weggepest,

U hebt problemen met een vrouw in een kindervrije vrouwengroep en u overweegt nu om de groep te verlaten. Kunt u er niet eerst eens met haar over praten? Proberen om het probleem uit de wereld te krijgen in plaats van weg te vluchten? U zit in een groep van gelijkgestemde vrouwen. U hebt waarschijnlijk aardigheid in de groep. Waarom zou u zich laten wegjagen? Stel het bij de volgende bijeenkomst aan de orde. Wacht tot ze de volgende rotopmerking maakt en zeg dan tegen haar: ‘Dit vind ik niet prettig wat je daar zegt. Ik heb het gevoel dat je wel vaker op mij zit te hakken en te vitten. Waarom doe je dat eigenlijk? Heb ik iets misdaan? Is er iets waardoor je een hekel aan me hebt?’ En dan hoort u het wel. Misschien zijn er anderen in de groep die zich ook aan haar storen en het voor u opnemen. Misschien schrikt ze of verontschuldigt ze zich. Hoe dan ook, van zo’n meta-gesprekje wordt iedereen wijzer. Als dit niet helpt, kunt u altijd nog uit de groep vertrekken, maar ik raad u af om zonder uitleg het hazenpad te kiezen.

Artikelen in Scholen en verenigingen, Taalgebruik.

Gelabeld met .


Onze schoondochter is een splijtzwam

Beste Beatrijs,

Een probleem waar veel ouders mee zitten: vijandige schoonkinderen. Bij ons gaat het om onze schoondochter die een totale claim op onze zoon legt en de vrijheid van hem om ons te bezoeken openlijk verhindert, terwijl onze zoon te weinig ballen heeft om in verzet te komen. Het is een prima vent en feitelijk deugt alles aan hem, behalve dan dat hij zich volledig laat inpakken. We zijn hem voor 95 procent kwijt. Een en ander is onbespreekbaar, mede doordat we het risico lopen hem helemaal kwijt te raken als we ook maar ergens over beginnen. Van andere ouders horen we vaker over dit soort problemen, maar uiteindelijk verzacht dat niet het gemis. Wij achten het in de huidige context onoplosbaar. Blijft over dat we middelen of gedachten zoeken om dit te accepteren en te verwerken. Enige tips?

Schoondochter claimt zoon

Beste Schoondochter claimt zoon,

De verhouding schoonouders – schoonkinderen laat zich zeker niet altijd als aanminnig en zonnig kwalificeren, maar de situatie die u beschrijft (schoondochter die haar man volledig claimt en het contact tussen zoon en ouders dwarsboomt) is toch wel uitzonderlijk. Dit komt bijna niet voor. Als het totaal niet botert tussen ouders en een schoonkind (en daar moet het een en ander aan vooraf zijn gegaan – zoiets komt niet uit de lucht vallen), neemt het schoonkind doorgaans afstand, dat wil zeggen: hij/zij verbreekt voor zichzelf het contact met de schoonouders, maar legt de partner verder geen beperkingen op om met de eigen ouders te blijven omgaan. Wat u meemaakt is extreem.

Een stevige karakterfout, die niet aan zijn vrouw te wijten valt

Het kan dan ook niet anders of uw zoon is zelf debet aan de situatie. In geval van hoogoplopende onmin tussen u en uw schoondochter zou uw zoon tegen zijn vrouw moeten zeggen: ‘Je hoeft mijn ouders niet te ontvangen en je hoeft van mij ook niet mee naar hen om mooi weer te spelen, maar als ik mijn ouders wil spreken, doe ik dat gewoon! Bemoei je er niet mee!’ Uw zoon doet dat niet. Hij is volgens u te slap om voor zichzelf op te komen. Dat is dan een stevige karakterfout, die niet aan zijn vrouw te wijten valt. Uw zoon is de enige die voor een uitweg kan zorgen uit deze impasse. Dat hij geen actie onderneemt en zich laat ringeloren door zijn vrouw is zijn eigen keus, die mogelijk niet eens te maken heeft met zijn vrouw, maar ook kan voortkomen uit gevoelens van onvrede over zijn jeugd of zijn verhouding met zijn ouders.

U vraagt naar manieren om dit te accepteren of er vrede mee te hebben. Het spijt me, maar die heb ik niet voor u. Het is verschrikkelijk zuur voor u om te beseffen dat uw zoon te slap (of te weinig gemotiveerd) is om moeite te doen voor contact met zijn ouders. Er rest u niets anders dan te hopen dat uw zoon in de toekomst tot andere gedachten komt en weer eens bij u voor de deur staat.

Artikelen in Ouders en volwassen kinderen, Schoonfamilie.

Gelabeld met , .


Hond eet mee

Beste Beatrijs,

In een gezellig restaurant met aanschuiftafels kwam een echtpaar binnen met een hond. Ze gingen naast ons aan tafel zitten en deden hun bestelling. De hond werd op schoot genomen en deed al likkend mee met een bakje slagroom. Wat te doen? Het echtpaar aanspreken? Het personeel aanspreken? Afrekenen en vertrekken? Of blijven zitten en dit normaal vinden?

Hond aan tafel

Beste Hond aan tafel,

Dit zijn geen gebruikelijke restaurantmores. De hond bij de dis laten aanschuiven biedt een onprettige aanblik voor omstanders. Bovendien is slagroom slecht voor de hond. Maar als toeschouwers past het u niet om u daarmee te bemoeien en die mensen tot de orde te roepen of uw beklag te doen bij het bedienend personeel. Het beste is om u zo goed en zo kwaad als dat kan af te keren van het tafereel. Later hebt u in ieder geval een mooi verhaal over ontsporende dierenliefde om aan anderen te vertellen.

Artikelen in Horeca.

Gelabeld met .


Mateloos smartphonegebruik

Beste Beatrijs,

In ons gezin (twee ouders, twee kinderen) mogen er geen smartphones aan tafel. Wij vinden het belangrijk dat er tijdens het eten aandacht voor elkaar is en dat er een gesprek kan worden gevoerd. Mijn ouders zie ik vijf of zes keer per jaar. Als ze bij ons komen, kan mijn vader het niet nalaten om steeds op zijn smartphone te kijken om te zien of er appjes binnengekomen zijn die dan direct beantwoord worden, en ons foto’s van anderen te laten zien, ook tijdens het eten. De kinderen vinden het ook raar dat opa dit mag. Ik heb al meermalen gezegd dat we dit niet willen tijdens het eten, maar hij trekt zich daar niets van aan. Het is zelfs al eens voorgekomen dat hij tijdens het eten ging ‘facetimen’ met een familielid in het buitenland. Mijn moeder heeft wel echte aandacht voor ons, maar we missen de aandacht van mijn vader. Kunnen we eisen dat smartphones niet gebruikt worden bij een bezoek aan ons?

Vader doet niet mee

Beste Vader doet niet mee,

Heel vervelend dat uw vader zich zo koppig en asociaal gedraagt. Zeker omdat u uw gedragsregels voor aan tafel al hebt besproken met hem. Kunt u uw moeder niet wat meer aan uw kant krijgen? Uw moeder zal toch ook wel haar bedenkingen hebben bij het mateloze smartphonegedrag van haar echtgenoot?

In zijn eigen huis kan uw vader doen wat hij wil (al is het nog steeds ongezellig en onbeleefd als hij om de haverklap uit het lopende gesprek wegduikt in zijn telefoontje), maar in uw eigen huis moet u kunnen vasthouden aan uw eigen regels. Bespreek het nogmaals met uw ouders samen en vraag de nadrukkelijke instemming van uw moeder om zijn telefoontje althans onder het eten ergens anders neer te leggen, bij voorkeur op een plaats, waar uw vader hem niet hoort afgaan. In de ijskast misschien of onder een dekbed in een slaapkamer? Na het eten, beter nog bij vertrek, kan hij zijn gadget weer terug krijgen.

Artikelen in Ouders en volwassen kinderen, Telefoon.

Gelabeld met , .


Een fikse spaarrekening

Beste Beatrijs,

Jaren geleden zijn mijn vrouw en ik begonnen met geld sparen voor onze zoon die toen twee jaar was. Bedoeld voor als hij volwassen is en iets extra’s nodig zou hebben. Het geld hebben we op een aparte rekening gestort op zijn naam met ons als wettelijk waarnemer. Nu is hij bijna achttien jaar en krijgt hij beschikking over de spaarrekening. Het is intussen een fors bedrag (45.000 euro) en hij heeft ook nog geld van grootouders geërfd. Tegelijkertijd is onze eigen financiële situatie de laatste tijd flink achteruit gegaan en teren wij fors in op ons eigen spaargeld. Onze zoon weet niet dat wij voor hem gespaard hebben. Wij zouden (een deel van) het voor hem gespaarde geld van zijn rekening af kunnen halen om in ons eigen beheer te houden, maar het voelt niet goed: dit hebben wij voor hem bestemd. Hij gedraagt zich goed en verantwoord. Anderzijds zijn we bang dat wij zelf de komende jaren geld te kort gaan komen. Wat vindt u?

Spaargeld voor zoon

Beste Spaargeld voor zoon,

Het is niet verstandig geweest om een spaarrekening voor uw zoon aan te leggen die op zijn naam staat. Als hij achttien wordt, krijgt hij daar automatisch de beschikking over en 45.000 euro is niet alleen veel te veel voor een 18-jarige, maar hij moet er ook nog eens belasting over betalen. Omdat de rekening op uw zoons naam staat, mag u als ouders/ zaakwaarnemers niet met het geld doen wat u wil. Als u zelf over dit spaargeld wil kunnen beschikken, zult u deze constructie moeten opheffen. Om de consequenties hiervan te overzien raad ik u aan om een financieel adviseur te raadplegen. Speel daarnaast open kaart met uw zoon, bespreek uw financiële probleem en stel voor om het bedrag dat u voor hem gespaard hebt eraf te halen en terug te storten op uw eigen spaarrekening. Wat er op uw zoons spaarrekening blijft staan en waar hij vanaf z’n 18de over kan beschikken, is alleen het bedrag dat hij van zijn grootouders heeft geërfd. Spreek met uw zoon af dat u het geld dat u voor hem gespaard hebt zult aanwenden voor zijn studie of vervolgopleiding. Daar zou u toch geld aan kwijt geweest zijn, want voorlopig is uw zoon nog niet financieel zelfstandig. Misschien is het gespaarde bedrag voldoende om zijn hele studie te bekostigen. Dan hoeft u zich nergens schuldig over te voelen. Blijf ervan af voor uzelf, tenzij u de financiële bodem van uw bestaan bereikt.

Artikelen in Tieners.

Gelabeld met , .


Helemaal klaar met helemaal goed

Beste Beatrijs,

Het valt mij de laatste tijd op, bijvoorbeeld in de supermarkt, dat personeel vaak ‘Geen probleem’ zegt als ik bedank voor geboden hulp. Dit klinkt mij niet zo vriendelijk in de oren als wat men vroeger meestal zei: ‘Graag gedaan’. Ook zegt iedereen, van mondhygiëniste tot pakjesbezorger, tot in den treure: ‘Helemaal goed!’ tegen mij, wat nogal geforceerd overkomt. Ik hoef toch geen proefwerk te maken? Voldoet ‘Graag gedaan’ niet meer en is dit ouderwets? Ik ben benieuwd wat u hiervan vindt. Zelf heb ik het gevoel dat jongeren eigenlijk niet zo goed weten wat ze moeten zeggen.

Helemaal niet goed!

Beste Helemaal niet goed,

Veel mensen zeggen tegenwoordig ‘Geen probleem’ als antwoord op een bedankje. Het is een mode-uitdrukking, overgenomen uit het Amerikaans: ‘No problem’. Ook ‘Helemaal goed’, ‘Super’ en ‘Klopt’ zijn mode-uitdrukkingen. Tegen dit soort populair taalgebruik is geen kruid gewassen. Mensen, vooral jongeren, nemen het automatisch van elkaar over, omdat ze het gelikt en spontaan vinden klinken, en er valt niets tegen te doen, behalve uitkijken dat je het zelf niet ook gaat zeggen. Ik kan u alleen maar aanraden om u er niet aan te storen. Ik ben het met u eens dat ‘Helemaal goed’ niet om aan te horen is (ik zou bijna zeggen: ‘Ik ben er helemaal klaar mee!’, ware het niet dat ik dan het irritante bestrijd met het irritante), maar mensen praten nu eenmaal zoals ze praten en ze bedoelen het niet kwaad.

Artikelen in Taalgebruik.

Gelabeld met .


Vrijblijvende afspraken

Beste Beatrijs,

Als man van veertig ervaar ik soms een generatieconflict. Mijn vriendenkring bestaat voornamelijk uit jongere mensen. In mijn jeugd was er nog geen internet en geen mobiele telefoon en wanneer er een afspraak werd gemaakt, stond die gewoon vast. Tegenwoordig ligt dat heel anders. Het standaard antwoord op een voorstel tot een gezamenlijke activiteit is doorgaans een vaag ‘misschien’ en pas vlak voordat het zo ver is krijg je te horen wie er nog zin of energie heeft om daadwerkelijk te verschijnen. Ik snap best dat mensen liever pas op het laatste moment kiezen tussen een avondje buiten de deur of op de bank, maar toch stoort het me. Moet ik me er bij neerleggen dat afspraken in deze hectische tijden simpelweg vrijblijvender zijn of mag ik op duidelijkheid aandringen?

Haring of kuit

Beste Haring of kuit,

Met groepsafspraken om bijvoorbeeld op zaterdagavond uit te gaan gaat het inderdaad vaak zoals u het beschrijft. Maar die zijn altijd minder in graniet gehouwen dan een-op-een afspraken. Ook vroeger al. Groepsafspraken werden weliswaar in een agenda genoteerd, maar dat betekende niet dat iedereen ook altijd kwam opdagen. Afspraken buitenshuis met een groep vrienden voor cafébezoek of om te sporten zijn en waren altijd vrijblijvender dan afspraken bij iemand thuis, bijvoorbeeld om te komen eten. Met feestjes was het vroeger hetzelfde als nu: mensen zegden toe en kwamen vervolgens niet opdagen. Of ze reageerden niet op de uitnodiging en verschenen toch.

Met persoonlijke afspraken bij iemand thuis of met z’n tweeën naar film, concert of restaurant, mag u verwachten dat de afspraak staat, dat wil zeggen dat iemand het niet op het laatste moment laat afweten. Gebeurt dat toch, is dat reden voor openlijk misnoegen. Wél een verschil met vroeger is dat afspraken vaker gecheckt en geverifieerd worden door betrokkenen. Als vroeger een afspraak gepland werd voor over twee weken, kon iedereen ervan uitgaan dat die stond. Tegenwoordig wordt vaak van tevoren geappt ‘of alles nog steeds doorgaat’.

Artikelen in Internet en e-mail.

Gelabeld met , .