Spring naar inhoud


Online boekpresentatie ‘Moderne etiquette’

Onlangs verscheen mijn nieuwe boek Moderne etiquette, een bloemlezing uit de interessantste kwesties uit deze rubriek van de afgelopen tien jaar. Ieder onderwerp wordt ingeleid door een essay van mijn hand. U kunt het boek ook bestellen bij uw eigen boekhandel of via bol.com.

U bent van harte uitgenodigd om de online presentatie van Moderne etiquette te bekijken op YouTube. Bekijk de presentatie via deze link
(https://youtu.be/8PqiZY9pioA) of hieronder:

Moderne etiquette in de media:

Artikelen in Boeken.


Wekelijks ‘Moderne manieren’ in uw inbox ontvangen? Abonneer u nu op de Nieuwsbrief!

De adviesrubriek ‘Moderne manieren’ gaat over etiquette en verschijnt iedere zaterdag in het dagblad Trouw (bijlage ‘tijd’), maar ook direct op Internet: zie Beatrijs in Trouw. Lees daar haar nieuwste bijdrage. Daarna komen alle problemen op deze website terecht.

Hebt u zelf een vraag over (in)correct gedrag van uzelf of anderen, dan kunt u die insturen via beste@beatrijs.com. U krijgt vrijwel altijd persoonlijk antwoord, en uw vraag kan gebruikt worden voor anonieme publicatie in het dagblad Trouw en op deze website, tenzij u er expliciet bezwaar tegen maakt.

Ook te volgen op Twitter! @BeatrijsRitsema

Artikelen in Etiquette.


Radicaal opruimen

Beste Beatrijs,

Mijn moeder heeft af en toe opruimwoede. Zij ruimt dan bijvoorbeeld de schuur op (waarin de werkplaats van mijn vader) en gooit spullen van hem weg. Of ze ruimt de zolder op en brengt verscheidene van mijn spullen naar de kringloop. Dit doet zij zonder overleg. Mijn vader en ik werken fulltime buitenshuis, ook in deze coronatijd, en deze week kreeg ze het weer op haar heupen met als gevolg ’s avonds ruzie in huis. De argumentatie van mijn moeder is dat het ook haar spullen zijn en dat zij er last van heeft en het dan maar weggooit. Ze voert aan dat zij degene is die altijd alles opruimt en schoonmaakt en dat dit niet wordt gewaardeerd. Dit weggooien gebeurt elk jaar wel een keer, waarna iedereen in een pesthumeur is. Hoe kunnen wij als gezin op één lijn komen te zitten?

Schoon schip

Beste Schoon schip,

Het is heel simpel: uw moeder mag niet zonder overleg andermans spullen weggooien. In elk huishouden bevinden zich dingen die onder privébezit vallen (oud speelgoed, kinderboeken van lang geleden, een weefgetouw of een cirkelzaag waar maar één persoon mee werkt). Al die individuele bezittingen kunnen een last worden, als de eigenaar er nooit meer naar omkijkt en er niks mee doet, dus het valt te begrijpen dat uw moeder regelmatig overbodige troep wil wegwerken. Maar de methode is niet om alles wat haar niet bevalt als afval te behandelen. Als ze orde wil scheppen, dan moet ze de spullen die ze weg wil doen verzamelen en ’s avonds als de andere gezinsleden thuiskomen vragen wat ze willen bewaren en wat weg kan. Uw vader en uzelf moeten zich dan bij elk ding afvragen of u er werkelijk aan hecht of dat het best weg kan.

Ik raad u en uw vader aan om niet vast te houden aan dingen, waar u eigenlijk geen behoefte aan hebt. Veel spullen van vroeger hebben hooguit sentimentele waarde en geen praktisch nut meer. Als het ding geen nut meer heeft, maar u hebt er wel een warm gevoel bij, kunt u er altijd een foto van maken, waarna het item alsnog weg kan. Vraag aan uw moeder om altijd overleg te plegen, als ze dingen wil weggooien, omdat dit de enige methode is om ruzie te voorkomen. Uw moeder wil toch ook niet elke keer dezelfde nodeloze ruzie doormaken?

Artikelen in Liefde en relaties, Ouders en volwassen kinderen.

Gelabeld met .


Kan die radio uit?

Beste Beatrijs,

Het weer wordt aangenaam, tijd om met de krant of een boek lekker in de tuin te gaan zitten. Het is in onze achtertuinen drukker dan anders, nu mensen wordt afgeraden om er groepsgewijs op uit te trekken naar bos of strand. Best storend wanneer de buren bovenop het menselijke achtergrondgeluid (waar ik geen probleem mee heb) de radio aanzetten in hun tuin. Wat is er te doen tegen dergelijke geluidshinder? Hoe spreek ik mijn buren daar op tactvolle wijze op aan? Zonder de rest van de zomer met hen in onmin te verkeren?

Radio in tuin

Beste Radio in tuin,

Wel of geen corona, een radio of het afspelen van muziek in de tuin is altijd hinderlijk voor omwonenden. Spreek de buren op een vriendelijke manier aan en vermom uw ergernis als vraag om een gunst. Zeg tegen ze: ‘Neem me niet kwalijk, maar ik heb veel last van uw buitenradio. Ik kan de muziek slecht verdragen, ik word afgeleid door de nieuwsitems, het hindert me zo sterk dat ik niet in mijn eigen tuin kan zitten. Zou het mogelijk voor u zijn om binnen naar de radio te luisteren of, als u graag buiten zit, met oortjes in te luisteren? Daar zou u mij een groot plezier mee doen.’

Artikelen in Buren.

Gelabeld met .


Vriend staart vrouwen na

Beste Beatrijs,

Ik ben een vrouw van eind vijftig en heb ruim een half jaar een nieuwe relatie met een man van begin zestig. We hebben het heel leuk samen en ondernemen van alles (nu even wat minder, omdat alles dicht is). Mijn vriend is complimenteus tegenover mij en behandelt mij met liefde. Maar er is wel iets wat mij stoort. Als we over straat lopen en er komt een aantrekkelijke vrouw voorbij, kan mijn vriend haar helemaal nakijken. Vaak zijn het jonge vrouwen van in de twintig, wat ik gezien zijn leeftijd extra gênant vind. Als ik er niet bij ben, kan hij wat mij betreft doen wat hij niet laten kan, maar ik vind het niet respectvol om in mijn bijzijn zo opzichtig naar andere vrouwen te kijken. Ik voel me er ongemakkelijk onder en het irriteert me. Tot nu toe heb ik er niets over gezegd omdat ik bang ben de sfeer te verpesten en denk dat hij het misschien niet zal begrijpen. Ben ik overgevoelig of heb ik een punt?

Vrouwen nakijken

Beste Vrouwen nakijken,

Het is absoluut irritant als een man (van welke leeftijd dan ook) in het bijzijn van zijn partner zijn aandacht uitgebreid verplaatst naar passerend vrouwelijk schoon. Natuurlijk zijn vooral jonge vrouwen het doelwit van deze mannelijke reflex. De begrippen ‘jonge vrouw’ en ‘snoepgoed voor de ogen’ overlappen elkaar bijna geheel.

Het kan gevoelig liggen, maar ik raad u toch aan om uw ergernis eens ter sprake te brengen bij uw vriend. Let daarbij goed op uw toon. Doe het niet op een aanvallende/ kritische manier, maar leg rustig uit dat u zich ongemakkelijk voelt, als hij mooie vrouwen met zijn blik blijft volgen tot ze uit het zicht zijn. Kijken mag altijd. Iedereen kijkt. Uw pijnpunt ligt bij het langdurig kijken (staren, volgen, smachtend nakijken tot het object aan de horizon verdwijnt), waardoor u als metgezel zich buitengesloten of minderwaardig voelt. Wie weet is uw vriend zich nauwelijks bewust van zijn gedrag en zal hij, als u hem erop attendeert, moeite doen om zich er minder in het oog lopend aan over te geven.

Artikelen in Liefde en relaties.

Gelabeld met .


Moeder doet haar eigen zin

Beste Beatrijs,

Mijn moeder is een actieve, alleenstaande vrouw van bijna 80. Ze woont zelfstandig, onderhoudt veel sociale contacten en doet vrijwilligerswerk. Als gevolg van de coronamaatregelen zijn al haar vaste activiteiten weggevallen. Nu valt zij in de kwetsbare groep, ze heeft ook hartproblemen, maar dat weerhoudt haar er niet van om veelvuldig op pad te gaan. Voortdurend belt ze aan bij verschillende (even kwetsbare) mensen in de buurt om een praatje of een wandeling te maken. Of ze drinkt bij kennissen koffie in de tuin. Ook doet ze dagelijks boodschappen en loopt verschillende winkels af. Ze zegt dat ze zich netjes aan de anderhalve meter afstand houdt, maar ze lapt de thuisblijfregels vrolijk aan haar laars, hoewel veel mensen hebben aangeboden haar te helpen met boodschappen doen en uitleg over videobellen.

Ze komt ook regelmatig onverwacht bij ons langs, terwijl mijn man en mijn zoon een auto-immuunziekte hebben. Vriendelijk vragen of ze thuis wil blijven of boos worden heeft geen effect. Het gaat allemaal het ene oor in en het andere oor uit. Mijn broer heeft de strijd opgegeven en laat haar af en toe mee-eten. Maar ik wil haar gezondheid en die van anderen, zoals mijn gezin, beschermen. Wat kan ik doen om haar te beteugelen of ben ik al te kritisch op haar?

Moeder ontduikt regels

Beste Moeder ontduikt regels,

Over bezoek van uw moeder bij u thuis kunt u heel stellig zijn: dat is niet de bedoeling en u laat haar eenvoudig niet binnen. De reden ligt voor de hand: zowel uw man als uw zoon heeft een auto-immuunziekte, dus zij mogen geen enkel risico lopen. Zeg tegen uw moeder dat het u spijt, maar dat u haar niet kunt ontvangen en vraag haar dringend om het ook niet meer te proberen, omdat u haar elke keer zult heenzenden. Zeg haar dat u graag dagelijks telefonisch contact met haar onderhoudt, maar dat er van fysieke ontmoetingen voorlopig geen sprake kan zijn.

Wat de andere activiteiten van uw moeder betreft: laat het zitten. Uw moeder is in het normale leven een actieve vrouw met veel sociale contacten. Ze vindt het vreselijk om wekenlang met haar ziel onder haar arm in haar eentje thuis opgesloten te zitten. Afgezien van haar hartkwaal, waar ze kennelijk weinig last van heeft, voelt ze zich goed en het is ook voor mensen van 80-plus niet verboden om naar buiten te gaan, zolang er anderhalve meter afstand in acht wordt genomen. U hebt haar ongetwijfeld voorgehouden om de uitstapjes te beperken, maar u kunt haar haar bewegingsvrijheid niet ontnemen. Met iemand koffie drinken in een tuin op de geëigende afstand is niet verboden en lijkt ook niet verschrikkelijk gevaarlijk. Hoe dan ook, zelfs als het voor iemand van bijna 80 onverstandig is, kunt u het haar toch niet verbieden. Uw moeder woont zelfstandig en draagt zelf de verantwoordelijkheid over haar leven. Laat haar begaan.

Artikelen in Corona, Ouders en volwassen kinderen, Visite, Vrienden en kennissen.

Gelabeld met .


Koppige vriendin

Beste Beatrijs,

Ik heb een vriendin die geen gelegenheid laat voorbijgaan om cadeautjes te geven. Ik heb hier geen behoefte aan en heb een paar jaar geleden de wens uitgesproken om geen cadeaus meer te ontvangen, niet zomaar en niet voor mijn verjaardag. Ik heb haar ook uitgelegd waarom: ik ben aan het ontspullen en heb veel te veel boeken die ik nog moet lezen. Ze trekt zich hier niets van aan. Onlangs kwam ze, ruim voor mijn verjaardag, langs met een cadeautje dat ik meteen teruggaf met nogmaals dezelfde toelichting. Twee dagen later komt er met de post een boek met kaart ‘omdat ik het eerdere cadeautje niet wilde hebben’. Ik raak in toenemende mate geprikkeld en gefrustreerd. Wat kan ik nog meer doen om haar te laten ophouden?

Ongewenste cadeaus

Beste Ongewenste cadeaus,

U hebt uw vriendin meermaals duidelijk gemaakt dat u geen cadeaus meer wil op alleszins heldere en redelijke gronden: geen behoefte aan spullen, genoeg boeken in huis. Toch gaat uw vriendin onverminderd door. Dan moet u haar rechtstreeks vragen naar haar motivatie. Bel haar op, bevestig dat u de zending hebt ontvangen en zeg dat u heel benieuwd bent waaróm zij tegen uw uitdrukkelijke wens in toch doorgaat met cadeaus geven. Wat voor antwoord ze ook geeft, u zegt vervolgens: ‘Ja, maar ik wíl helemaal geen cadeaus!’

Artikelen in Cadeaus, Vrienden en kennissen.

Gelabeld met .


De buurvrouw schreeuwt

Beste Beatrijs,

Wij zijn een paar maanden geleden verhuisd naar een fijne rijtjeswoning met tuin. Het is hier goed toeven op de buurvrouw na. Zij woont met man en drie kleine kinderen twee huizen verderop. Met het mooie weer is iedereen graag buiten in de tuin. Het probleem: onze buurvrouw kan niet op een normaal volume communiceren met haar kinderen. Ze corrigeert hen de hele tijd en doet dit schreeuwend. Behalve dat ik het zielig vind voor de kinderen, stoor ik mij er ook aan. Burengeluiden horen erbij en ik erger mij niet aan haar kinderen, wij hebben zelf ook twee jonge kinderen, maar wel aan haar. Ik houd de relatie met de buren graag goed. Kan ik mijn buurvrouw aanspreken op haar geschreeuw? Ik ken haar alleen van groeten op straat.

Te veel stemvolume

Beste Te veel stemvolume,

Een stroom van schreeuwende correcties is heel vervelend om aan te horen voor omwonenden en dit is ook zeker geen goede opvoedingsstijl, maar u kunt de buurvrouw er niet op aanspreken, want daarmee treedt u in haar persoonlijke leefsfeer. Als u dat doet, krijgt u onmiddellijk ruzie. Alleen mensen die de buurvrouw na staan (familie, vriendinnen) kunnen hier eens een balletje over opgooien, maar u kent haar nauwelijks, dus brand uw vingers er niet aan. Als u het er niet bij wil laten zitten, moet u eerst de buurvrouw beter leren kennen, kopjes koffie drinken, langzaam de gezelligheid opvoeren en het soort verstandhouding opbouwen, waarin (omzwachtelde) kritiek mogelijk is, vooraf gegaan door de bezorgde vraag ‘of zij het misschien moeilijk heeft met de kinderen?’

Artikelen in Buren, Kinderopvoeding, Taalgebruik.

Gelabeld met .


Een vette envelop

Beste Beatrijs,

Door de coronacrisis zit ik krapper bij kas, maar niet zo krap dat ik het niet nog een tijdje kan uitzingen. Een rijke vriend heeft mij ongevraagd 500 euro gegeven. Toen hij het in een envelop overhandigde, zei hij vriendelijk: ‘Ik weet dat je dit ingewikkeld vindt, maar neem het gewoon aan. In moeilijke tijden helpen we elkaar.’ Ik nam de envelop aan, stopte hem weg en de rest van ons gesprek (op een bankje buiten op anderhalve meter afstand) hebben we het er niet meer over gehad.

Een dag later vroeg ik hem per app naar zijn adres om een kaartje als bedankje voor zijn gulle gebaar te sturen. Hij wilde het niet geven. ‘Daar was ik al bang voor,’ appte hij terug, ‘Ik wil helemaal niks terug, ook geen bedankje. We gaan wel een keer wat drinken als dit allemaal over is.’ Ik zit hiermee in mijn maag. Ik mag volgens mijn vriend kennelijk niet zijn gift weigeren, maar hij wel mijn kaartje. Sterker nog, door een drankje te noemen kiest hij zelf de manier waarop hij bedankt wil worden. Daarmee versterkt hij (ongetwijfeld onbedoeld) het vernederde gevoel dat ik bij deze hele gang van zaken heb. Is dat terecht of moet ik gewoon blij zijn met deze aardige geste en er verder niet meer over nadenken?

Liefdadigheidsobject

Beste Liefdadigheidsobject,

Wees om te beginnen gewoon blij met het geldcadeau dat uw vriend u heeft gegeven. Dat is ontzettend aardig van hem. De aanzienlijke hoogte van het bedrag laat zien dat uw vriend er warmpjes bij zit. U kunt hieruit afleiden dat hij makkelijk zoveel geld kan missen, dus u kunt uw ongenoegen naar de achtergrond schuiven, al begrijp ik dat u dat moeilijk vindt – het is niet prettig voor de eigenwaarde als een vriend zich sterker/ machtiger/ dominanter opstelt tegenover een vriend. Anderzijds helpen vrienden elkaar op allerlei verschillende manieren, dus waarom bij uitzondering niet ook eens op financieel gebied? Uw vriend heeft oog voor uw mogelijke financiële nood – dat hoeft u niet op uw ponteneur te trekken. Een geschenk gracieus kunnen aanvaarden werkt ook als een bevestiging van de vriendschap.

Dan de kwestie van het bedanken. Natuurlijk wilt u uw vriend bedanken voor zijn genereuze gebaar. Maar daar wil hij niets van weten en hij wil u zijn adres niet geven, zodat u geen kaartje kunt sturen. Bedank hem gewoon via de app! Zoveel verschil is er nu ook weer niet tussen een geschreven kaartje en een aardig appje. Stuur een kort maar krachtig bedank-appje en doe er wat geinige smiley’s bij ter opfleuring. Zo handelt u de zaak netjes af. Later, als de cafés weer open zijn, kunt u altijd afspreken om samen ergens iets te drinken. Hij vindt dat leuk, dus waarom niet? Na afloop van de sessie maakt u zich meester van de rekening. Ook al weegt deze traktatie niet in harde pegels op tegen het oorspronkelijke cadeau, u drukt er toch uw dankbaarheid mee uit.

Artikelen in Corona, Vrienden en kennissen.

Gelabeld met , .


Ik wil niet meer naar de schoonheidsspecialiste

Beste Beatrijs,

Een vriendin van mijn ouders is schoonheidsspecialiste. Ze is ook een beetje mijn vriendin, want we drinken wel eens koffie bij elkaar. Zij heeft een paar jaar geleden aangeboden om mij te behandelen in haar salon. Ik heb geen specifieke huidproblemen, maar het leek me wel aangenaam. Volgens haar was het nodig om iedere zes weken bij haar langs te gaan. Zo zou ik mijn huid in goede conditie houden en dat leek me wel goed om te doen.

Inmiddels zie ik er steeds meer tegenop om daar te gaan liggen. Ik heb er eigenlijk nooit wat aan gevonden en geloof ook niet meer dat het goed voor me zou zijn. Ook schrok ik van het bedrag wat ik op jaarbasis kwijt ben aan deze behandelingen en aan de producten die ze me heeft aangesmeerd en die ik altijd weer vergeet te gebruiken. Vanwege de coronacrisis is mijn laatste afspraak geannuleerd, maar zij verwacht binnenkort weer open te gaan. Ik voel zoveel weerstand. Wanneer onze band zakelijk was zou ik er niet zoveel moeite mee hebben om af te zeggen, maar we kennen elkaar ook persoonlijk. Het voelt alsof ‘geen zin meer hebben’ geen goede reden is ermee om te stoppen. Ik weet dat ze hoe dan ook beledigd zal zijn. Hoe zeg ik dat ik ermee wil ophouden?

Stoppen met schoonheid

Beste Stoppen met schoonheid,

Natuurlijk hoeft u wil niet naar de schoonheidsspecialiste, als u daar geen zin meer in hebt! Er is geen enkele reden om tegen heug en meug dure behandelingen te ondergaan, waar u geen baat van ondervindt. Dat de schoonheidsspecialiste bevriend is met uw ouders en met uzelf doet er niet toe. U bent als enige baas over uw eigen lichaam. Wat u dus te doen staat is haar vertellen dat het afgelopen is en dat u niet meer komt. Het beste is om gewoon eerlijk te zijn. Als het alleen een zakelijke relatie was, had u smoesjes kunnen bedenken in de trant van: ik heb er geen geld meer voor of ik heb het te druk. Maar dit is iemand die u goed kent, dus zij heeft recht op de waarheid.

Ik ben niet het type voor schoonheidsbehandelingen.

Zeg tegen haar: ‘Dit zal je niet leuk vinden om te horen, maar ik heb besloten dat ik geen gebruik meer wil maken van je diensten. Ik ben erachter gekomen dat ik niet het type vrouw ben dat geschikt is voor schoonheidsbehandelingen. Andere vrouwen vinden het vast wel fijn, maar ik heb het een tijd geprobeerd en het is niks voor mij, ik kan net zo goed zonder. Ik heb er gewoon geen zin meer in, sorry.’

Vervolgens kan ze hoog of laag springen, maar u hebt uzelf duidelijk gemaakt: u komt niet meer voor nieuwe behandelingen. Of zij hierdoor beledigd raakt, is geheel haar eigen keus. Dat is niet uw verantwoordelijkheid.

Artikelen in Corona, Zakelijke relaties.

Gelabeld met , .