Spring naar inhoud


Onlangs verschenen: ‘Moderne etiquette’

Onlangs verscheen het nieuwe boek Moderne etiquette, een bloemlezing uit de interessantste kwesties uit deze rubriek van de afgelopen tien jaar. Ieder hoofdstuk wordt ingeleid door een essay.

Na haar succesvolle Het grote etiquetteboek is er alweer zoveel veranderd in de maatschappij dat het tijd wordt voor een nieuwe uitgave, met nieuwe vragen en dilemma’s. Wat is tegenwoordig raadzaam in de sociale omgang? Beatrijs Ritsema geeft al jaren in haar veelgelezen Trouw-rubriek ‘Moderne manieren’ kundig antwoord op vragen van lezers die het spoor bijster zijn geraakt in de chaos van hedendaagse omgangsvormen. Die vragen zijn soms hilarisch, maar bieden ook herkenning, omdat iedereen wel eens met netelige situaties te maken krijgt, waarin niet duidelijk is hoe het verder moet. Van smartphone-gebruik tot irritante gesprekspartners, van co-ouderschap tot wanhoop in de liefde, Beatrijs’ adviezen bieden altijd uitkomst. In Moderne etiquette zijn de meest klemmende vragen nu bijeengebracht. Een naslagwerk en cadeau voor jong en oud.

Kortgeleden voerde Beatrijs Ritsema naar aanleiding van dit boek op het kanaal De Nieuwe Wereld een gesprek met Ad Verbrugge over het belang van etiquette. Bekijk de conversatie hieronder:

U kunt het boek voor €24,99 bestellen bij uw favoriete boekhandel of bij Athenaeum, AKO, Bruna of bol.com.

U bent van harte uitgenodigd om de online presentatie van Moderne etiquette te bekijken op YouTube. Bekijk de presentatie via deze link.
Of hieronder:

Moderne etiquette in de media:

Artikelen in Boeken.


Wekelijks ‘Moderne manieren’ in uw inbox ontvangen? Abonneer u nu op de Nieuwsbrief!

De adviesrubriek ‘Moderne manieren’ gaat over etiquette en verschijnt iedere zaterdag in het dagblad Trouw (bijlage ‘tijd’), maar ook direct op Internet: zie Beatrijs in Trouw. Lees daar haar nieuwste bijdrage. Daarna komen alle problemen op deze website terecht.

Hebt u zelf een vraag over (in)correct gedrag van uzelf of anderen, dan kunt u die insturen via beste@beatrijs.com. U krijgt vrijwel altijd persoonlijk antwoord, en uw vraag kan gebruikt worden voor anonieme publicatie in het dagblad Trouw en op deze website, tenzij u er expliciet bezwaar tegen maakt.

Ook te volgen op Twitter! @BeatrijsRitsema

Artikelen in Etiquette.


Video-advies over verjaardagen, hoffelijkheid en gamba’s

Op initiatief van uitgeverij Meulenhoff heeft Beatrijs Ritsema vragen beantwoord van een vijftal lezers. Bekijk de video via deze link. (Of hieronder.)

  • [0:05] Ik heb dit jaar een belangrijke verjaardag. Regel ik zelf een feestje of laat ik me verrassen?
  • [1:49] Hoe eet je een gamba?
  • [3:12] We willen een feestje geven. Kan ik van gasten eisen dat ze hun telefoontjes inleveren?
  • [3:57] Schrijft de etiquette nog steeds voor dat de man de deur opent voor een vrouw?
  • [4:47] Moet je bij een verjaardag iedereen feliciteren?

Artikelen in Alle adviezen.


Rivaliteit met een konijn

Beste Beatrijs,

Sinds kort woon ik (man, 33) samen met mijn vriendin. Het bevalt ons allebei erg goed: ik voel me erg thuis in ons nieuwe huis en we hebben het samen erg gezellig. Er is alleen voor mij één probleempje ontstaan: mijn vriendin blijkt elke nacht haar knuffelkonijn Pluisje mee naar bed te willen nemen. Ik vind dit eerlijk gezegd raar. Is dat niet infantiel voor een volwassen vrouw? En daarnaast: ze heeft mij nu toch om mee te knuffelen? Ik durf het onderwerp niet zo goed aan te snijden, ik wil geen conflict creëren om zoiets pietluttigs. Tegelijkertijd voel ik me er wel een beetje ongemakkelijk bij. Wat te doen?

Konijn in bed

Beste Konijn in bed,

Een ding met oogjes lijkt al snel een bezield wezen.

Uw vriendin wil haar knuffelkonijn elke nacht naar bed ‘meenemen’. Houdt dat in dat haar konijn overdag op de bank zit? Als er sprake is van het konijn ‘verplaatsen’ (overdag zit het in de huiskamer of aan tafel, ’s nachts in bed), zou dat reden voor zorg zijn. Voor kleine kinderen fungeert een favoriet speelgoedbeest vaak als transitieobject: als het kind het even moeilijk heeft of hangerig of slaperig is, grijpt het z’n knuffelbeest vast om steun aan te ontlenen. Als het kind ouder wordt, is het speelgoedbeest overdag niet meer nodig en blijft het in bed om ’s avonds mee in slaap te vallen. Sommige mensen blijven hun hele jeugd en volwassenheid gehecht aan die aanwezigheid in bed. Dat kan op zichzelf geen kwaad. U vindt het kinderachtig gedrag voor een volwassen vrouw, maar dat komt doordat het pluizige object oogjes heeft. Een ding met oogjes lijkt al snel een bezield wezen. Als u de oogjes wegdenkt, blijft er alleen een zacht kussentje over met een paar uitstulpingen en een bepaalde voor uw vriendin vertrouwde geur. U zou er waarschijnlijk geen probleem mee hebben, als uw vriendin een of ander kussentje zonder zoogdiervorm in haar bed had liggen.

Als u merkt dat uw vriendin liever met haar speelgoedkonijn knuffelt dan met u, of wanneer uw vriendin haar konijn de hele dag met zich mee sleept, zou u eens een gesprek met haar kunnen voeren over geestelijk welzijn en de afhankelijkheid van pluizige objecten, maar als dat konijn alleen maar als decorstuk in bed ligt, raad ik u aan om u er niet aan te storen. Zie ook ter opvrolijking op YouTube het liedje ‘Mijn konijn en ik‘ (uit de musical ‘Bah, september’, 1966).

Artikelen in Liefde en relaties.

Gelabeld met .


Regels voor app-verkeer

Beste Beatrijs,

Een brief kun je op elk willekeurig tijdstip posten. Wil je iemand telefonisch bereiken, dring je binnen in het domein van de ander met een verzoek om op te nemen (wat niet altijd gebeurt). Dus telefoneer je niet, wanneer je de ander niet wilt storen: als het om werk gaat, niet buiten werktijd; als het om bijpraten gaat, niet omstreeks etenstijd of na bijvoorbeeld 21:30 uur. Een e-mail schrijven en verzenden kan dag en nacht. Maar hoe zit het met app-berichtjes? Wat vereist de etiquette? Schrijf en verzend je wanneer je wilt en is het aan de ander om te ontvangen en openen wanneer zij/hij wil? Of is app-berichtjes sturen gebonden aan dezelfde eisen als de telefoon?

Regels voor appjes

Beste Regels voor appjes,

Als instant communicatiemiddel staat een app-bericht dichter bij de telefoon dan bij de mail. De belangrijkste regel is om tussen elf uur ’s avonds en acht uur ’s ochtends geen appjes te sturen (tenzij tussen geliefden), omdat veel mensen hun mobieltjes ook als wekker gebruiken en niet midden in de nacht wakker willen worden van piepjes van binnenkomende app-berichten. Overdag persoonlijke appjes sturen (als mensen werken) kan in het algemeen wel, omdat mensen deze altijd op een later tijdstip kunnen beantwoorden. Zakelijke appjes ’s avonds versturen gebeurt ongetwijfeld ook aan de lopende band, tenzij er op het werk is afgesproken dat app-verkeer buiten werktijden ongewenst is.

Artikelen in Smartphone.

Gelabeld met , .


Ik heb mijn schoonzuster afgeblaft

Beste Beatrijs,

Vorig jaar zomer werd ik vader. Omdat mijn vrouw moest bijkomen van een pittige bevalling, nam ik de leiding in de dagelijkse verzorging van de baby. Mijn pas aangetrouwde schoonzus, die ik nog maar één keer eerder had ontmoet en die zojuist met haar man naar Nederland was verhuisd vanuit Zuidoost-Azië, mengde zich bij haar logeerbezoek gretig in de babyzaken. Ze bedoelde het ongetwijfeld goed en in haar thuisland spelen mannen waarschijnlijk geen rol van betekenis bij het verzorgen van een boreling. Op één avond was ik het echter beu en heb haar rustig doch duidelijk verteld dat ik de vader ben en bepaal wat er gebeurt met de baby. Mijn schoonzus was beledigd over mijn uitval en ontwijkt mij nu bij alle familiegelegenheden. Moet ik excuses maken voor mijn uitval (waar ik geen zin in heb), of heeft mijn schoonzus zelf niet genoeg aan de culturele verschillen gedacht?

Familiewrijvinkje

Beste Familiewrijvinkje,

Probeer de culturele verschillen erbuiten te houden. Misschien spelen die een rol, maar dat hoeft helemaal niet. Het kan ook best dat uw schoonzus gewoon geschrokken is, toen u haar – hoe vriendelijk ook – aanmaande om zich er buiten te houden.

U schrijft dat ze u nu – bijna een jaar later dus – uit de weg gaat bij familiebijeenkomsten. Na zoveel tijd zou een dergelijke niet heel belangrijke aanvaring niet meer tussen u en haar in moeten staan. Probeer haar een beetje uit haar tent te lokken met een grapje. Zeg tegen haar: ‘Je bent toch niet meer boos op mij vanwege dat incident van vorige zomer? Ik was net vader geworden, en je weet dat jonge moeders (én vaders) niet in hun gewone doen zijn, als er net een baby is geboren. Je hoeft niet bang voor mij te zijn, hoor! Ik ben een heel aardige man!’ Het hangt een beetje van de toon af, waarop u het zegt, maar de bedoeling zou moeten zijn om haar aan het lachen te maken, waardoor het ijs breekt en u en zij weer op een ontspannen manier met elkaar kunnen omgaan. Maar begin vooral niet over cultuurverschillen!

Artikelen in Schoonfamilie, Zwangerschap en baby's.

Gelabeld met , .


Betalen voor petekind

Beste Beatrijs,

Ik ben peettante van een meisje van inmiddels achttien. Als klein kind was het een schattig meisje en kwam ze wel eens logeren, maar vanaf haar twaalfde is dat radicaal omgedraaid. Het is een brutale meid en vaak heel onaardig voor haar ouders. De moeder is een goede vriendin van me en probeert te schipperen tussen ons, maar het botert voor geen meter. Ik word zelfs niet uitgenodigd op haar verjaardag, laat me dan niet kennen en stuur toch een cadeau, waar ze me niet voor bedankt. Nu vroeg mijn vriendin onlangs aan mij of ik straks, als ze op zichzelf gaat wonen, maandelijks wat geld kan bijdragen, want ‘Jij hebt immers geen kinderen en ze is je petekind.’ Ik hoor nooit wat van haar en als ik iets stuur of haar probeer te bellen, krijg ik geen reactie. Ik voel me te na gekomen door de vraag of ik wil bijbetalen. Hoe kan ik dit weigeren zonder mijn vriendin te kwetsen?

Vervelend petekind

Beste Vervelend petekind,

De vraag van uw vriendin of u wil meebetalen aan het levensonderhoud van uw petekind is absoluut ongepast. Dit staat trouwens los van de relatie die u met dit meisje hebt. Of u en uw petekind elkaar nu aardig vinden of juist niet doet er niet toe. Om geld vragen is not done. De relatie tussen een peettante (of peetoom) en een petekind is vrijblijvend van karakter. Er komen geen financiële verplichtingen aan te pas. Het is ook niet zo dat peetouders de verantwoordelijkheid voor een petekind overnemen, wanneer de ouders komen te overlijden. Voor die rol wijzen ouders in overleg een voogd aan, vastgelegd in een testament.

Een peettante (peetoom) is er voor de gezelligheid. Peetouders geven een cadeau bij verjaardagen, maken weleens een uitstapje met het kind of vragen het voor een logeerpartijtje. Door min of meer regelmatig contact ontstaat er in de loop der jaren meestal een vertrouwde relatie met belangstelling over en weer. Maar soms, zoals in uw geval, gebeurt dat niet. Daar is dan niets aan te doen. Een meisje van achttien bepaalt zelf met wie zij wil omgaan. Als zij niet geïnteresseerd is in contact met u, hoeft u zich niet verder uit te sloven. En betalen voor haar hoeft al helemaal niet. Dit kunt u rustig aan haar moeder uitleggen, als die bij u aanklopt voor een financiële bijdrage. Sluit uzelf intussen niet af voor uw petekind. Misschien kan de verhouding later nog eens worden vlot getrokken.

Artikelen in Tieners, Vrienden en kennissen.

Gelabeld met .


Wassen op de camping

Beste Beatrijs,

Tijdens het kamperen sta ik wel eens te wachten op het moment dat een wasmachine beschikbaar komt. Toen het mij onlangs te lang duurde (het programma was al zeker vijf minuten afgelopen), heb ik met schroom het gecentrifugeerde wasgoed eruit gehaald en op een tafel neergelegd op een uitgespreide, schone vuilniszak. Terwijl ik daarmee bezig was, kwam de eigenaresse van het wasgoed eraan en begon mij uit te foeteren. Ik heb me de rest van de dag rot gevoeld over haar woedeaanval. Heb ik regels overtreden?

Andermans wasgoed

Beste Andermans wasgoed,

Deze situatie komt vaak voor op campings. Mensen staan te wachten tot er een wasmachine vrij komt en degene van wie de was draait is weggelopen. Natuurlijk moeten gebruikers zo snel mogelijk hun was eruit halen als het programma is afgelopen. Er is wel degelijk een ongeschreven code dat, als de eigenaar dat niet doet (omdat die intussen koffie is gaan drinken en de tijd is vergeten), een nieuwe gebruiker de was eruit mag halen en de machine mag aanzetten met zijn eigen spullen erin. Meestal staat er wel een wasmand om de schone was tijdelijk in te parkeren of het kan in een droger worden gedeponeerd en anders is een plastic vuilniszak ook een prima ligplaats. Er was geen reden voor uw voorgangster om boos op u te worden en geen reden voor u om daarover in te zitten. Als zij niet wilde dat u haar schone was bepotelde (met uw mogelijke coronavingers), had zij eerder terug bij de machine moeten zijn.

Artikelen in Reizen.

Gelabeld met .


Telkens een nieuwe liefde

Beste Beatrijs,

Mijn vader van achterin de zeventig heeft een bloeiend liefdesleven, waarbij de gemiddelde relatieduur tussen de drie en zes maanden ligt. Dit gaat al heel lang zo. Ik gun hem zijn pleziertjes. Wat ik minder prettig vind is dat hij vaak wil dat ik de nieuwe liefde ook snel ontmoet. Omdat de relaties nooit lang duren, zit ik om de paar maanden weer beleefdheden uit te wisselen met een nieuwe vrouw ‘die al zoveel over me gehoord heeft’. Ik heb al eens geprobeerd een vier-maanden-limiet te stellen, maar het resultaat was dat mij nu niet meer wordt gevraagd of ik iemand wil ontmoeten maar dat ze toevallig aanwezig is, als ik met mijn vader heb afgesproken. Wat is de gepaste tijd om te wachten met het voorstellen van een nieuwe relatie en kan ik met goed fatsoen eisen dat ik de nieuwe liefde niet eerder hoef te zien?

Pa’s drukke liefdesleven

Beste Pa’s drukke liefdesleven,

Uw vader wisselt nogal eens de ene geliefde in voor de volgende, dus u hebt gelijk dat er niet speciaal haast gemaakt hoeft te worden met een kennismaking. Limieten stellen in de trant van eerst vier maanden wachten heeft geen zin. Een limiet geeft geen enkele garantie op een langere relatie. Op dit moment is er wel eens een onbekende vrouw aanwezig, als u uw vader bezoekt. Met die situatie lijkt weinig mis. U kunt haar gewoon als een passerende vriendin van uw vader beschouwen. Of die twee nu wel of niet een al dan niet tijdelijke erotische band hebben is irrelevant voor uw bezoek. U ziet vanzelf wel of u haar later weer tegenkomt. Zo niet, geen ramp. Als u uw vader onder vier ogen wil spreken, vraag dan om een aparte afspraak zonder derden erbij.

Artikelen in Liefde en relaties, Ouders en volwassen kinderen.

Gelabeld met .


Een duur huis

Beste Beatrijs,

We hebben een fijn huis gekocht. De prijs is hoog, maar we kunnen het ons veroorloven en we kunnen er tientallen jaren met plezier wonen. Betrokken vrienden zijn benieuwd en vragen het adres en foto’s. We vinden die interesse leuk en zijn omgekeerd ook geïnteresseerd in hun verhuizingen. Maar de prijs van ons nieuwe huis ligt veel hoger dan de markt waar onze vrienden in wonen en zoeken. We hoeven het natuurlijk niet expliciet over het bedrag te hebben, maar we zijn bang dat vrienden anders naar ons gaan kijken of misschien wat jaloers zijn. Ze zullen er toch wat van denken. Normaal is elk ongemak bespreekbaar, dus het voelt gek dit onderwerp onbespreekbaar te houden. Maar in dit geval zal een verantwoording hun beeld niet veranderen en mogelijk nieuwe vragen oproepen. We zijn bang dat goede vriendschappen afstandelijker zullen worden. We leven in een omgeving, waar onderling vergelijken nu eenmaal vaak voorkomt. Hoe kunnen we ons het beste opstellen?

Voor anderen onbetaalbaar

Beste Voor anderen onbetaalbaar,

Verschillen in financiële kracht tussen mensen zijn notoir lastig te rechtvaardigen.

Speculeren over de inkomstenbronnen (‘Waar doen ze het toch van?’) van buren, vrienden en kennissen is voor veel mensen een bevredigende tijdpassering. Trekt u zich hier niets van, doe alsof het heel normaal is en zwijg erover. Verschillen in financiële kracht tussen mensen zijn notoir lastig te rechtvaardigen. Explicitering van die verschillen leidt tot ontevredenheid die door geen enkele toelichting kan worden gedempt. Uw nieuwe huis is een stuk duurder dan wat uw vrienden kunnen betalen. Nou en? Het is geen gewoonte onder vrienden om elkaars financiële situatie onder de loep te leggen. Het is not done om elkaar op de man af te vragen wat men voor een huis heeft betaald of wat men ervoor vraagt. Iedereen die dat wil kan vraagprijzen trouwens opzoeken op Funda of in het kadaster. Maar dat opzoeken hoeft nog niet eens. Uw vrienden kunnen met eigen ogen zien dat zij zelf uw huis nooit zouden kunnen betalen. Sommigen zal dat niet interesseren. Anderen zullen er vast iets van vinden. Ze denken misschien: ‘O, die lui zitten er warmpjes bij, kennelijk verdienen ze lekker.’ Of: ‘Ze zullen wel een erfenis hebben gekregen of schenkingen van rijke ouders.’ Of: ‘Ze hebben mazzel gehad in een loterij.’

Ze mogen denken wat ze willen. U hoeft hen geen uitsluitsel te geven over hoe u aan uw geld komt. Als uw vrienden zich afstandelijk gaan gedragen, omdat ze het niet kunnen verkroppen dat u een mooier huis hebt dan zij, zijn het geen echte vrienden. Echte vrienden bedekken dit soort verschillen met de mantel der liefde.

Artikelen in Vrienden en kennissen.

Gelabeld met .