Beste Beatrijs,
Ik reis heel vaak en met plezier met de trein, maar er is een punt waarover steeds weer conflicten opduiken: de raampjes. Ik houd van lekker fris en draai graag het raampje een stukje open, zodra het 20 graden of meer is. Als er andere mensen naast of tegenover me zitten, vraag ik het eerst. Ik ga niet vooraf de hele coupé enquêteren. Wat er daarna nogal eens gebeurt: mensen commanderen vanuit de verte ‘Raam dicht!’ of ze komen het eigenhandig, zonder verder overleg dicht draaien.
Gisteren (23 graden, warme trein) gebeurde het volgende: het raampje stond al een stukje open toen ik de trein in kwam. De mevrouw tegenover mij vroeg zeer onvriendelijk of het raam dicht mocht. Ik zei dat ik het warm vond, stelde voor het raam een heel klein stukje open te laten en draaide het bijna-dicht. Vervolgens drapeerde ze haar jas om haar nek en ging tegen haar reisgenoot zitten klagen over de reizigers van tegenwoordig. Even later ging er een mevrouw achter mij zitten en vroeg of het raam dicht mocht. Ik zei dat het al bijna dicht was en dat alle andere ramen ook dicht waren. Ze stond op, draaide mijn raam helemaal open en ging ergens anders zitten. Je zou denken dat er in goed overleg wel een oplossing te vinden moet zijn, maar in de praktijk blijkt dat ‘raam dicht’ het altijd wint van ‘raam een klein stukje open’. Wat doe ik verkeerd?

Puffend in de trein

Beste Puffend,
Raamsluiters winnen het altijd van raamopeners. Kou wordt erger gevonden dan warmte. Dat komt ongetwijfeld door ons gematigde zeeklimaat - mensen ervaren warmte meer als een uitzondering dan koelheid of kou en spenderen veel geld aan vakanties om in de zon te bakken. Als het dan eindelijk eens (zonder cv) warm is in de trein, vinden ze dat dat niet bedorven moet worden door frisse lucht. Het omgekeerde zie je in Amerika, waar een landklimaat heerst. Daar wapent men zich tegen de zomerhitte met airconditioning. De mensen zijn zo blij met deze installaties (in hun eigen huis en in openbare gelegenheden) dat de temperatuur maar in de richting van de 20 graden hoeft te kruipen, of iedereen zet de airconditioning op volle kracht aan. Met als gevolg dat je ook in de zomer nog steeds een trui mee moet nemen als je de deur uitgaat, omdat het overal waar je binnen komt te koud is. Mensen willen kunnen morrelen aan de temperatuurstand en maken dan fouten de andere kant op.
Uw vraag was een andere en ging over onbeleefdheid en onvriendelijkheid tussen reizigers, als het gaat om ramen dicht of open. Daar is helaas geen oplossing voor. Uzelf gedraagt zich naar uw zeggen voorbeeldig door beleefd aan mensen te vragen of ze bezwaar hebben tegen ..., u pleegt overleg, u stuurt op compromissen aan. En uw medereizigers reageren onaangenaam en agressief. Valt niets tegen te doen, behalve ijlings retireren, excuses mompelen, ramen sluiten, truien, vesten en slip-overs uittrekken, mouwen oprollen en uzelf mentaal distantiëren van deze onprettige types. Troost uzelf met de gedachte dat degene die beleefd blijft in zo’n raam-conflictje altijd de sympathie van de omstanders heeft.