Spring naar inhoud


Wekelijks ‘Moderne manieren’ in uw inbox ontvangen? Abonneer u nu op de Nieuwsbrief!

De adviesrubriek ‘Moderne manieren’ gaat over etiquette en verschijnt iedere zaterdag in het dagblad Trouw (bijlage ‘tijd’), maar ook direct op Internet: zie Beatrijs in Trouw. Lees daar haar nieuwste bijdrage. Daarna komen alle problemen op deze website terecht.

Hebt u zelf een vraag over (in)correct gedrag van uzelf of anderen, dan kunt u die insturen via beste@beatrijs.com. U krijgt vrijwel altijd persoonlijk antwoord, en uw vraag kan gebruikt worden voor anonieme publicatie in het dagblad Trouw en op deze website, tenzij u er expliciet bezwaar tegen maakt.

Ook te volgen op Twitter! @BeatrijsRitsema

Artikelen in Etiquette.


Eenzaam te midden van de stief- en schoonfamilie

Beste Beatrijs,

Ik woon sinds een jaar samen met mijn vriend en zijn vier zonen. De zonen zijn tussen de 19 en 26 en houden weinig rekening met mij. Soms gaat het goed, soms niet. Wanneer mijn vriend en ik alleen thuis zijn (zelden) of op stap, hebben we het echt supergoed samen. Maar in het bijzijn van de schoonfamilie is er een andere dynamiek. Laatst op een feestje bij een broer van mijn vriend voelde ik mij weer helemaal geïsoleerd. Zijn moeder, broers en zussen zijn totaal niet geïnteresseerd in mij. Wanneer ik inhaak op een gesprek wordt er over me heen gepraat. Niemand luistert. Ik vind dit erg bot en trek me dan terug. Thuisgekomen vroeg mijn vriend wat er loos was. Ik zei dat ik me door zijn familie maar ook door hem in de steek gelaten voelde. In mijn familie doen we extra ons best voor nieuwkomers, maar hij vindt dat ik het zelf moet oplossen.

Mijn vriend heeft mij ten huwelijk gevraagd. Ik twijfel. Ik ben verhuisd voor hem en heb mijn familie en vrienden achtergelaten. Ik voel me vaak eenzaam binnen dit gezin en deze schoonfamilie. Mijn vriend heeft geen vrienden en gaat alleen met zijn familie om. Mag ik mijn vriend vragen om voor mij op te komen of vraag ik dan te veel?

Botte schoonfamilie

Beste Botte schoonfamilie,

Trouwen lijkt geen goed idee. Iets oplossen doet het in geen geval. U ervaart uw schoonfamilie als probleem, maar minstens zo belangrijk lijkt het feit dat u samenwoont met vier volwassen (!) stiefzonen. Wie doet in dat huishouden eigenlijk de boodschappen, de was en het koken? Bent ú dat soms toevallig? De zonen zouden zelfstandig moeten wonen en voor zichzelf zorgen.

Samengestelde stiefgezinnen geven bijna altijd meer problemen dan de liefde kan oplossen.

De schoonfamilie doet tijdens familiebijeenkomsten wat ze gewend zijn: door elkaar heen kwekken en geen interesse voor buitenstaanders opbrengen. Dat klinkt meer als onbehouwenheid op de automatische piloot dan als iets wat persoonlijk tegen u is gericht. Maar vervelend is het wel natuurlijk met als verzwarende bijkomstigheid dat uw vriend met niemand omgaat behalve zijn familie. Dat wordt al snel een eenzame bedoening voor u, met alleen uw vriend als vertrouwelijk aanspreekpunt. Waarom bent u eigenlijk met hem gaan samenwonen? U hebt uw huis, uw sociale omgeving en uw eigen familie opgegeven om uw intrek te nemen in een huis met vijf volwassen mannen, van wie u er maar één de moeite waard vindt. U had beter kunnen blijven zitten waar u zat, voorlopig een latrelatie onderhouden en pas gaan samenwonen, wanneer de laatste zoon het huis verlaten had. Samengestelde stiefgezinnen geven bijna altijd meer problemen dan de liefde kan oplossen.

Neem enige afstand van uw schoonfamilie, want u wordt op dit moment toch niet vrolijk van ze. Misschien trekt dat later bij, wanneer zij en u wat meer aan elkaar gewend raken. Ga voorlopig alleen met uw vriend mee naar een-op-een bezoekjes en vermijd grote familiebijeenkomsten. Ga het huis uit en probeer eigen sociale contacten van de grond te krijgen. Stort u in activiteiten waar u plezier in hebt en die in groepsverband plaatsvinden. Zorg voor uzelf, want aan uw vriend hebt u niet zo veel, misschien wel als liefdespartner, maar niet als bruggenhoofd naar een sociaal leven buiten uw relatie.

Artikelen in Liefde en relaties, Schoonfamilie, Stieffamilie.

Gelabeld met .


Kraambezoekprotocol

Beste Beatrijs,

Een vriendin wees me onlangs terecht, omdat ik zonder mijn partner bij haar op kraambezoek was gekomen na de geboorte van haar kindje. Volgens haar is het netjes en gebruikelijk om als stel op kraambezoek te gaan, net als bij een huwelijk. Mijn vriend woont in een andere stad en werkt onregelmatig – daardoor was het handiger als ik alleen ging. Bovendien is het mijn vriendin, niet die van hem. Ben ik nou te losjes? Of eist het protocol om samen met je partner op kraambezoek te gaan?

Baby bewonderen

Beste Baby bewonderen,

Dat vereist het protocol absoluut niet! Een huwelijk is een relatief grootschalig evenement, waarbij genodigden inclusief hun eventuele partners worden ontvangen voor festiviteiten van enige duur. Een kraambezoek is kleinschalig, intiem en met een half uurtje wel bekeken. Familieleden, goede vriend(inn)en die een persoonlijke band onderhouden met de pas bevallen moeder, wippen even binnen om de kleine te zien, het verhaal van de geboorte aan te horen en een beschuit met muisjes te eten. Partners zijn welkom in de rol van aanhang, niet omdat de traditie vereist dat zij hun opwachting maken. Partners die iets anders te doen hebben worden niet gemist, integendeel, veel kraamvrouwen hebben liever hun vriendinnen zonder partner op kraambezoek.

Artikelen in Zwangerschap en baby's.

Gelabeld met .


Ruimtevretende cadeautjes

Beste Beatrijs,

Mijn nichtje, dochter van mijn zus, geeft me altijd cadeautjes die ruimte in beslag nemen. Goed bedoeld, maar ik vind ze heel erg lelijk. Met kerst heeft ze een pakketje gestuurd met een afgrijselijk donkergrijs stenen beeldje van een kat in een rare houding en enge ogen. Soms krijg ik ook goede-doelen-kalenders die ik niet aan de muur wil hebben of sierdoosjes die ik niet kan gebruiken. Ze geeft het uit hartelijkheid, maar als ik alles neerzet moet ik tegen voorwerpen aankijken die niet mijn smaak zijn. Ik heb ook geen zin om alles uit het zicht te zetten en tevoorschijn te halen als ze langskomt. Als ik zeg dat ik liever geen cadeautjes wil, kwets ik haar. Ik wil niet liegen dat ik de cadeautjes mooi vind, maar ik wil ook niet bot zijn. Wat te doen?

Nutteloos en lelijk

Beste Nutteloos en lelijk,

U hoeft nooit cadeautjes die u niet bevallen in uw huiskamer op te stellen om de gever te vriend te houden. Een ontvanger mag doen met cadeautjes wat hij/zij wil, en als hij ze niet leuk vindt, gooit hij ze weg, legt ze in een kast of geeft ze aan de kringloopwinkel.

Een incidenteel rotcadeau kan geen probleem zijn, maar als de cadeautjes van uw nichtje een hardnekkig, terugkerend patroon vormen, kan het de moeite waard zijn om hier eens met haar over te praten. Bij wijze van ontmoediging zegt u dan: ‘Het is heel lief van je om altijd met cadeautjes aan te komen, maar weet je, eigenlijk doe je me er geen plezier mee, want ik ben al een tijdje druk bezig met ontspullen.’ Leg haar het ontspullingsevangelie uit dat verkondigd wordt door opruimgoeroes als de Japanse Marie Kondo en de Zweedse Margareta Magnusson. Kern van hun boodschap is de oproep om alle overbodige spullen het huis uit te werken, omdat het leven daardoor lichter wordt. Vertel uw nichtje dat u in het kader van het ontspullen van uw huis er liever geen nieuwe spullen meer bij krijgt. Als ze graag cadeautjes wil blijven geven, suggereer haar dan vergankelijke dingetjes, in de trant van een enkele hyacint of een bijzondere theesoort.

Artikelen in Cadeaus.

Gelabeld met .


Hinderlijke kinderen

Beste Beatrijs,

Onlangs hadden mijn vriendin en ik haar familie op bezoek. Dat is altijd erg gezellig, maar nu er kleine neefjes en nichtjes (in de leeftijd van een tot vier jaar) bij zijn gekomen vooral erg druk. Mijn vriendin en ik vinden al langer dat de ouders van de kinderen er niet goed genoeg bovenop zitten wanneer ze gaan klieren/ vechten/ rennen/ gooien/ gillen, bij voorkeur alles tegelijk. Onderlinge gesprekken worden daardoor vrijwel onmogelijk en geen huisraad is meer veilig. Die avond ergerden wij ons daar ook al aan, maar toen de kinderen tikkertje gingen doen, vond ik het te bont worden. Ik corrigeerde hen met de mededeling dat er niet gerend mocht worden in huis. Mijn schoonzus ging vervolgens meteen naar haar kind toe en zei dat hij wel mocht rennen als hij maar rustig aan deed en niet te veel lawaai maakte. De kinderen gingen daarna dus vrolijk door met rennen en schreeuwen. Ik heb het er maar bij gelaten om het gezellig te houden, maar inwendig kookte ik van woede. Hoe kunnen wij het beste hiermee omgaan?

Drukke kinderen

Beste Drukke kinderen,

In uw huis gelden uw regels, dus uw schoonzus ging buiten haar boekje, toen ze tegen haar kind zei dat ‘rustig rennen’ wel mocht. Op dat moment had u of uw vriendin moeten ingrijpen. Soms is het huichelachtige argument ‘Ik ben bang dat de kinderen zich bezeren’ voldoende om ouders hun kinderen tot de orde te laten roepen, maar in dit geval vereiste de situatie om te zeggen waar het op staat, desnoods ingeleid met een excuus: ‘Sorry, maar ik wil echt niet dat de kinderen rennen. Gewoon niet, ook niet rustig.’ U had uw schoonzus moeten overrulen, want het is uw huis, u mag uw eigen huisraad beschermen tegen vandalisme en rustig rennen is net zoiets als een schriele olifant.

Wat niet wegneemt dat kinderbezoek altijd een zwaar beslag legt op mensen die zelf geen kinderen hebben. Zelfs als u een doos speelgoed klaar zet (dat helpt allicht een beetje) kun je niet van jonge kinderen verwachten dat ze twee uur lang rustig in een hoekje zitten en de volwassenen laten converseren. De leeftijd een tot vier vraagt hoe dan ook veel aandacht van ouders. Ook als de kinderen niet rennen en schreeuwen komt het nooit van een ononderbroken gesprek. Als u een tuin hebt, kan familiebezoek beter in de zomer plaatsvinden, waar de kinderen meer bewegingsvrijheid hebben. Voor de rest raad ik u aan om als er gezinnen op bezoek komen met z’n allen naar buiten te gaan. Bijvoorbeeld een wandeling in de natuur of naar een speelplaatsje in de buurt. Kleine kinderen moeten hun energie kwijt. Dat valt hun niet kwalijk te nemen en dat kan beter buiten dan binnen. Als u een rustig gesprek met uw familie wil voeren, raad ik u aan ze voor een etentje ’s avonds uit te nodigen en erbij te zeggen dat het een volwassenen-etentje is oftewel dat ze hun kinderen thuis moeten laten met een oppas.

Artikelen in Kinderopvoeding, Visite.

Gelabeld met .


Onze zus houdt zich niet aan de afspraak

Beste Beatrijs,

Wij zijn met twee broers en vier zussen. Allemaal met aanhang en kinderen, behalve onze jongste zus. Toen tien jaar geleden het eerste kind van de nieuwe generatie werd geboren, is er besloten om verjaardagen voortaan te vieren op de zaterdagmiddag, omdat dit het handigst is voor de gezinnen. Inmiddels zijn er twaalf kinderen. Onze jongste zus hield zich altijd aan deze afspraak, maar dit jaar heeft zij ons voor haar verjaardag op vrijdagavond uitgenodigd. Dit komt ons allen slecht uit: de kinderen moeten vroeg naar bed want de dag erna hebben zij sporttrainingen, zwemlessen of ze hebben rust nodig van de schoolweek. Wij vroegen of de familie dan apart op zaterdag mocht komen. Hierop reageerde zij dat ze niet nog een dag wilde vrijhouden. Onze jongste zus wil geen rekening houden met onze wensen en verplichtingen. Hoe kunnen wij dit oplossen?

Niet op vrijdag!

Beste Niet op vrijdag,

Tjonge wat een militaire precisie legt uw familie aan de dag bij het agenderen van partijtjes! Het is toch echt het goed recht van uw zus om haar verjaardag te vieren op de dag die haarzelf het beste uitkomt. Misschien heeft ze voor de verandering eens geen zin in zo veel kinderen over de vloer en wil ze een feestje met vertier voor volwassenen tot in de kleine uurtjes. Het is heel raar als de familie haar gaat voorschrijven wanneer zij een feestje kan geven. Wie moeite heeft met dag en tijdstip kan zich altijd vriendelijk afmelden. Als sommige familieleden niet kunnen of willen komen op vrijdag lijkt dat trouwens geen ramp. Met zo’n twintig zaterdagen per jaar die aan familieverjaardagen worden besteed is er gelegenheid genoeg om elkaar te spreken.

Artikelen in Broers en zussen, Verjaardag.

Gelabeld met .


De vrijwilliger betaalt (vind ik)

Beste Beatrijs,

Sinds enkele jaren help ik als vrijwilliger nieuwe Nederlanders bij het leren van de taal, waarbij de focus vooral op gespreksvaardigheid ligt. Die gesprekjes gaan onder het genot van een kopje koffie, waarvan ik in de regel de bescheiden kosten voor mijn rekening neem. Ik heb nu een gesprekspartner die erop staat een keer tweewekelijks voor de koffie te betalen. Dit laat ik, ondanks heftig tegensputteren, schoorvoetend toe. Aan de ene kant vind ik het respectloos deze geste te weigeren. Aan de andere kant is mij de zorgelijke financiële situatie van mijn gesprekspartner bekend en vind ik bovendien dat vrijwilligerswerk ook betekent dat de vrijwilliger de kosten draagt. Hoe kan ik ervoor zorgen in het vervolg de koffierekening alleen te betalen?

Ik wil betalen!

Beste Ik wil betalen,

Met een keer tweewekelijks wordt neem ik aan bedoeld dat u de ene keer betaalt en hij de andere. Ik raad u aan om uw gesprekspartner/ leerling het plezier te gunnen om ook eens de gastheer te spelen. U besteedt tijd en inzet om uw leerlingen te helpen Nederlands te leren spreken. Hij is u daar erkentelijk voor en wil dat laten zien door iets terug te doen. Het is al erg genoeg om voor alles je hand te moeten ophouden. Wanneer hij eens in de twee weken betaalt, voelt hij zich minder ondergeschikt. Als u hem dat plezier ontzegt door erop te staan dat u en u alleen de koffie betaalt, plaatst u zichzelf nog een treetje extra boven hem. Ongetwijfeld zit hij als nieuwkomer krap bij kas, maar eens per twee weken een kop koffie voor een ander betalen moet te doen zijn. De koffieprijzen variëren nogal afhankelijk van de locatie. Als u een duurdere gelegenheid frequenteert, stel dan voor om naar een goedkopere te verkassen. Dat is een betere manier om hem tegemoet te komen.

Artikelen in Scholen en verenigingen, Zakelijke relaties.

Gelabeld met , .


Zus vraagt te vaak om geld

Beste Beatrijs,

Mijn zuster (weduwe, 66) doet de was voor mij (man, 70, alleenstaand). Dat waardeer ik en daar doe ik ook het nodige voor terug. Ik ben er financieel beter aan toe dan zij. Ze heeft een hoge huur. Dat breekt haar op. Door bepaalde tegenslag had ze het tijdelijk moeilijk, maar met € 1000,- zou de kar weer op de rails staan. Dat bedrag gaf ik haar als verjaardagscadeau. Toch kwam ze er nog niet helemaal mee uit en hebben we de nodige kleren voor haar gekocht op mijn kosten. Een paar laarsjes en een paar broeken plus vest. Ze verzekerde me dat dit echt het laatste was, maar vorige week vroeg ze of ik haar € 200 kon lenen voor het betalen van een verkeersboete. Als ik haar geld leen, weet ze dat ik dat niet terug zal vragen. Verder overwinter ik altijd drie maanden in Portugal en de laatste twee weken van mijn verblijf komt zij altijd over. Haar vliegticket en verblijfskosten zijn voor mijn rekening. Geen probleem, want ik vind het gezellig om aanspraak te hebben. Maar met die andere verzoeken heb ik het een beetje gehad, al kan ik het geld best missen.

Financieel garant staan

Beste Financieel garant staan,

In intieme relaties stroomt geld automatisch van de meer- naar de minvermogende.

U bent behoorlijk close met uw zuster. U en zij trekken veel samen op. Het is heel loyaal om uw zuster financiële hulp te bieden. Zelf hebt u daar ook plezier van, want ze doet de was voor u en u vindt het gezellig om haar over de vloer te hebben tijdens uw buitenlandse verblijf. Toch beoordeelt u de situatie als onevenwichtig. Enerzijds heeft geld in intieme relaties automatisch de neiging om van de meer- naar de minvermogende te stromen. Anderzijds vindt u dat uw zus te vaak een beroep op u doet. Of u vindt haar niet dankbaar genoeg. Of u vindt dat ze een onverstandig financieel beheer voert.

Om te beginnen lijkt het raadzaam om de was uit de vergelijking te halen en haar daar een vast bedrag per maand voor te betalen. Een redelijk tarief waarmee ze royaal gecompenseerd wordt. Misschien strijkt ze ook nog voor u, dan moet die tijd ook meegerekend en betaald worden. Stel zo’n regeling voor en bespreek uw grief met open vizier. Vertel uw zuster dat u weet dat ze weinig geld heeft, dat u het geen probleem vindt om bij te springen in geval van nood, dat u graag haar reis en verblijf in Portugal betaalt, maar dat er toch ook een grens zit aan uw enthousiasme om de portemonnee te trekken. Geef een voorbeeld van een verzoek dat u met tegenzin inwilligde. Vertel haar dat u zich op zo’n moment een levende pinautomaat voelt. Vraag haar of ze ideeën heeft hoe dit vervelende gevoel van u voorkomen kan worden. U kunt haar natuurlijk te verstaan geven dat ze niet te vaak om geld moet vragen, maar het werkt beter als ze zelf op het idee komt.

Als uw huis genoeg ruimte biedt, zou u in navolging van de 19de-eeuwse traditie haar trouwens ook een gratis onderkomen bij u thuis kunnen aanbieden in ruil voor huishoudelijke activiteiten. Voor haar een financieel voordeel en voor u dagelijks aanspraak.

Artikelen in Broers en zussen.

Gelabeld met .


Ik heb alles al!

Beste Beatrijs,

De laatste jaren vier ik mijn verjaardag op een vrijblijvende manier. Ik stuur kort voor mijn verjaardag een mailtje rond waarin ik mensen ’s avonds uitnodig voor koffie en een glaasje. Bij de uitnodiging zet ik ook steevast: ‘Je hoeft niets mee te brengen want ik heb alles al’. Toch zijn er altijd mensen die (goed bedoeld) komen met een bierpakket, bolchrysant of fles drank. Als ik zelf naar een verjaardag ga waar mensen aangeven dat ze niets hoeven te hebben, houd ik me daar aan. Is er een betere manier om onder cadeautjes uit te komen?

Als de jarige nee zegt, bedoelt hij?

Beste Als de jarige nee zegt,

U zou uw dienstmededeling iets nadrukkelijker kunnen formuleren, zodat meer genodigden zullen doen wat u vraagt. Schrijf in de mail: ‘Ik heb de verjaardagscadeautraditie afgeschaft, dus breng alsjeblieft geen cadeautjes mee! Het gaat mij alleen om de gezelligheid van jullie aanwezigheid.’ Een andere mogelijkheid is ophouden met uw verjaardag vieren. Dan geeft u gewoon een gezellig avondje, u nodigt vrienden en familie uit per mail en u schrijft erbij dat het geen verjaardag is en dat er geen cadeautjes nodig zijn. Hoe meer dagen (weken, maanden) er zitten tussen uw eigenlijke verjaardag en het avondje dat u geeft, hoe minder de bijeenkomst lijkt op een verjaardagsfeestje.

Artikelen in Cadeaus, Verjaardag.

Gelabeld met .


Seksistische taal

Beste Beatrijs,

Ik zit in het tweede jaar van mijn studie informatiekunde. Ik vind mijn studie interessant en geniet volop van het studentenleven. Toch is het voor mij als vrouwelijke student niet altijd even makkelijk in deze mannenomgeving. Sommige medestudenten doen, vooral wanneer ze een paar biertjes op hebben, nogal vrouwvijandige uitspraken over (afwezige) anderen: ‘Daar moet een piemel in’ of ‘Die heeft een goede beurt nodig’ bijvoorbeeld. Dit gaat niet over mij, maar ik sta er dan wel bij. Ik schroom ervoor om een medestudent hierop aan te spreken, omdat ik bang ben voor reacties als: ‘Zo zie je maar dat vrouwen niets kunnen hebben’, maar tegelijk vind ik dit gedrag onacceptabel. Hoe moet ik hiermee omgaan? Moet een vrouw de figuur meteen aanspreken op zijn gedrag, riskeren het lachertje van de groep te worden en de sfeer te verpesten? Of kan ik het maar beter laten passeren?

Seksistische ongein

Beste Seksistische ongein,

Ik kan me voorstellen dat u ertegen opziet om een emmer ijswater over de vermeende lolligheid te gooien, maar ik raad u toch aan om grove, seksistische opmerkingen nooit te laten passeren. Hetzelfde geldt overigens voor mannen. Lach niet sullig mee, maar protesteer altijd. Het kan venijnig: ‘Met die rottige minipiemel van jou zeker!’ maar directheid heeft de voorkeur. Zeg ijzig tegen de grappenmaker: ‘Vind jij dit leuk?’ Als hij antwoordt: ‘Lachen, toch?’ of ‘Kom op, kun je niet tegen een grapje?’, vraagt u aan degene die naast hem staat: ‘Vind jij dit ook leuk?’ of tegen het hele groepje: ‘Vinden jullie dit allemaal leuk?’ Kans is groot dat er dan iemand u te hulp komt en zo dapper is om te zeggen dat vrouwvijandigheid helemaal niet grappig is. Misschien doen andere mensen ook hun zegje en komt het tot een discussie. Wanneer u altijd in het geweer komt, zullen uw medestudenten enig benul krijgen van de verachtelijkheid van dit soort taal. Meer bewustzijn van seksisme dempt mogelijk niet het opzettelijke, maar wel het onbedoelde seksisme.

Artikelen in Taalgebruik.

Gelabeld met , .