| 1 | 2 |

Beste Beatrijs,
In pauzes van filmvoorstellingen of congressen is het vaak een drukte van belang bij de toiletten. Veel mensen gaan nog even snel, voordat het programma wordt voortgezet. Vaak is het bij de damestoiletten beduidend drukker dan bij de herentoiletten.
Het valt mij op dat het de laatste jaren steeds gebruikelijker lijkt te worden dat vrouwen bij grote drukte hun toevlucht zoeken tot het mannentoilet. Ik - als man - vind dit onplezierig. Niet alleen omdat ik mij ongemakkelijk voel als ik voor een urinoir sta, terwijl er dames achter mij staan te wachten voor de toilethokjes, maar ook omdat het iets oneerlijks heeft: ik zou het niet in mijn hoofd moeten halen het damestoilet binnen te gaan.
Soms is een verbaasde frons voldoende om de dame in kwestie duidelijk te maken dat ik niet van haar bezoek gediend ben. Tegenwoordig loopt men echter vaak zonder gêne het herentoilet binnen en doet ook geen enkele poging meer om zich hiervoor te excuseren. Ik wil de betreffende dames vriendelijk de deur wijzen, maar ben bang dat ik mijzelf hiermee belachelijk maak. Ben ik in deze kwestie ouderwets of vertonen deze dames ongepast gedrag? Hoe kan ik het beste handelen in deze situatie?

Geen dames op de heren!

Beste Geen dames,
U hebt in principe het gelijk volledig aan uw zijde: dames horen niet het herentoilet te betreden en andersom ook niet. Aan de andere kant is het niet de schuld van de dames dat de bioscoop- of theater- of congreszaalexploitanten te krenterig zijn om te investeren in voldoende dames-wc’s. Dan krijg je overloop van de dames naar de heren, daar helpt geen moedertjelief aan. Die vrouwen denken bij zichzelf: ‘Als ik ’s nachts over straat loop of er zijn straatfestiviteiten gaande, struikel ik over de wildplassende mannen. Knappe jongen die mij tegenhoudt als ik hier en nu in hoge nood uitwijk naar de heren-wc’s - ik heb geen zin om eindeloos in de rij te staan voor mijn eigen toiletten en zo het begin van de hervatte voorstelling te missen.’
Ik vrees kortom dat u zich inderdaad belachelijk maakt, als u deze overlopers terecht gaat wijzen. U kunt hen beter negeren. Zij kijken ook niet naar u terwijl u daar voor het urinoir staat. Dames zijn hun hele leven al gewend om plassende heren te negeren.

Beste Beatrijs,
Bestaat er een protocol voor het indelen van publieke toiletten (in het bijzonder in de horeca)? En zo ja, hoe ziet dat eruit? Ik meen mij te herinneren dat het protocol voorschrijft dat het herentoilet vóór het damestoilet gelocaliseerd moet worden in verband met het passeren ervan door de heren, maar ik kan hier niets over terugvinden.

Planner van toiletruimtes

Beste Planner,
Er is mij niets bekend van protocollen omtrent de locatie van dames/heren- toiletten in de horeca. Ze bevinden zich meestal naast elkaar of tegenover elkaar, in ieder geval bij elkaar in de buurt. De fysieke volgorde van deze twee ruimtes lijkt me niet een heel belangrijke dimensie. Zouden we structurele maatregelen moeten treffen om te voorkomen dat een heer bij het eventueel passeren van het damestoilet zich ineens niet kan bedwingen en daar naar binnen stormt? Zo ongeciviliseerd zijn we toch niet?
Wat wel aandacht verdient, is de hoeveelheid wc’s. Allang is bekend dat dames vaker van het toilet gebruikmaken en daar ook per bezoek meer tijd aan kwijt zijn dan heren. Dit ervaringsfeit wordt nergens weerspiegeld in de beschikbaarheid van het aantal wc’s. In de horeca hanteert men strikte gelijkheid. Bouwt men twee dames-wc’s? Dan ook twee heren-wc’s. De dames staan dus altijd in de rij te wachten tot ze aan de beurt zijn, en als de nood erg hoog is, neemt er weleens eentje haar toevlucht tot de ‘Heren’, waar geen kip te bekennen is. Als u iets moet ontwerpen of inrichten, maak dan de verhouding dames- ten opzichte van heren-wc’s twee staat tot een. Dat is pas een vernieuwing waar dames op zitten te wachten.