Moderne Manieren


Beste Beatrijs,
Kinderopvoeding is zo’n beetje de zwaarste taak die een mens op zich kan nemen. Als moeder van een baby en een kleuter spreek ik uit ervaring. Onlangs is bij mij in de stad een moeder op straat door een gestoorde man aangevallen, omdat ze haar driejarige zoontje billenkoek gaf. Dit werd door die gek opgevat als kindermishandeling. Het had mij ook kunnen overkomen, want ik deel ook billenkoek uit als ik mijn geduld verlies. Over opvoeding zullen we het in Nederland nooit eens worden, maar respect voor de ouders moet wel hersteld worden. Tot die tijd is mijn vraag aan u: Hoe verdedig ik mij het beste als ik aangevallen word op de manier waarop ik mijn kinderen tracht op te voeden?

Laat me toch slaan!

Beste Laat me toch,
U bent niet de enige die gehecht is aan het ouderlijk recht op slaan. Naar aanleiding van de vraag van ‘Oma met losse handjes’ (Trouw, 29 maart) kreeg ik verschillende reacties van mensen, die het voor deze oma opnamen en in één moeite door hun eigen sla-gedrag verdedigden. Een briefschrijfster klaagde over haar buurvrouw die gedreigd had de kinderbescherming op haar dak te sturen, omdat ze haar kinderen sloeg. Al deze briefschrijvers vragen om respect. Men wil in alle vrijheid op straat of thuis z’n kinderen kunnen slaan zonder dat anderen zich daar mee bemoeien.
De voorstanders kunnen hoog of laag springen, maar openbare tuchtiging blijft een onverkwikkelijk tafereel. De geseling, de schandpaal, de terechtstelling zijn niet voor niets afgeschaft. Een volwassene die een krijsend kind slaat wekt bij omstanders een instinctief gevoel van ‘Kun je wel tegen zo’n kleintje?’ Het ziet eruit als geweld en het ís ook geweld, want de klappen vallen in een driftaanval die het gevolg is van geduldverlies. Klappen die bij wijze van koele strafmaat worden toegediend (over de knie, twintig slagen) zijn nog veel erger. Helpen doet het allemaal niet, want een dag of een uur later misdraagt het kind zich toch weer.
Dat er in gezinnen met kleine kinderen weleens een klap valt is onvermijdelijk. Maar wie slaag niet beschouwt als een teken van onvermogen, maar als een normaal opvoedingsinstrument, maakt de weg vrij voor escalatie. Elk pak slaag dat een ouder uitdeelt maakt de drempel lager voor een volgend pak slaag.
In het algemeen zullen mensen die op straat hun kind slaan niet zo snel door voorbijgangers worden gecorrigeerd. Men weet tenslotte wel hoe erg een kind z’n ouders tot razernij kan drijven, en haalt z’n schouders op. Met buren ligt het anders. Buren weten best dat er in een huis met jonge kinderen veel wordt gehuild en geschreeuwd. Een incidentele klap van de ouders zal in het normale tumult niet eens worden opgemerkt. Als het pak slaag zo frequent wordt toegepast dat het de buren begint op te vallen, dan gaat het er kennelijk hard aan toe en is er wel degelijk reden voor zorg. Betrokken buren moeten dan juist niet de ogen sluiten. Beter dan dreigen met de kinderbescherming (dat wekt alleen maar woede) is het om daadwerkelijk de kinderbescherming in te lichten, als omwonenden menen dat het slaan op kindermishandeling is uitgelopen.